อากาศร้อนแบบนี้เป็นสัญญาณว่าหน้าร้อน ซึ่งเป็นฤดูกาลของมะม่วงได้มาถึงแล้ว และเมนูเด็ดของเราในฤดูนี้จะเป็นอะไรไปไม่ได้นอกจากข้าวเหนียวมะม่วงหอมหวานแสนอร่อยนั่นเอง
ข้าวเหนียวมะม่วง เป็นอาหารที่ไม่มีหลักฐานปรากฎแน่ชัดว่าเริ่มนำมากินคู่กันตั้งแต่เมื่อไหร่ บ้างก็ว่ามีมาตั้งแต่สมัยอยุธยาตอนปลาย
แต่ที่พอจะเป็นข้อสันนิษฐานได้อย่างหนึ่งคือมีการทำ “ข้าวเหนียวมูน” มาตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 2 แล้ว ดังปรากฏในกาพย์เห่ชมเครื่องคาวหวานว่า
“สังขยาหน้าตั้งไข่ ข้าวเหนียวใส่สีโศกแสดง
เป็นนัยไม่เคลือบแคลง แจ้งว่าเจ้าเศร้าโศกเหลือ”
ซึ่งพูดถึงข้าวเหนียวที่คลุกเคล้ากับน้ำกะทิ กินเป็นของหวาน แต่ไม่ได้ระบุว่ามีการนำมากินคู่กับมะม่วงสุกแต่อย่างใด
ต่อมาในสมัยรัชกาลที่ 5 ถึงได้มีการพูดถึงการนำข้าวเหนียวมูนมากินคู่กับมะม่วงสุก โดยข้าวเหนียวมูนจะนิยมทำมาจากข้าวเหนียวพันธุ์เขี้ยวงู ที่มีลักษณะเม็ดเรียวยาว นำมามูนกับน้ำกะทิ จนได้ข้าวเหนียวหวานหอมมัน ส่วนมะม่วงนิยมใช้มะม่วงพันธุ์อกร่อง รสหวานอมเปรี้ยว แต่ในปัจจุบันเนื่องจากมะม่วงอกร่องมีราคาแพง จึงนิยมใช้เป็นมะม่วงน้ำดอกไม้ที่มีราคาถูก และเนื้อเยอะกว่า
มะม่วงฉ่ำๆ รสหวานอมเปรี้ยวนิดๆ กินคู่กับข้าวเหนียวมูนหวานมัน ราดน้ำกะทิเค็มๆ โรยถั่วทองทอด ครบรสอร่อยลงตัวในคำเดียว จึงไม่แปลกที่เมนูข้าวเหนียวมะม่วงจึงกลายเป็นเมนูที่ครองใจหลายๆ คน
