การบินกับอาหาร: เมื่อเครื่องบินพลิกโฉมหน้าอาหารสด

วันการบินแห่งชาติ วันที่เทคโนโลยีการบินมีความก้าวหน้าพอที่จะเปลี่ยนวิธีการเดินทางของผู้คน และวิถีชีวิตในหลายมิติ รวมถึงอาหารที่เรากิน ความหมายของคำว่า “สด” และทำให้อาหารสามารถเดินทางข้ามพื้นที่ได้ไกลกว่าที่เคยเป็นมา

กิจการการบินไทยเริ่มต้นในปี พ.ศ. 2454 เมื่อจอมพล สมเด็จเจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ ทรงเสนอความจำเป็นของเครื่องบินเพื่อการป้องกันประเทศ จนนำไปสู่การส่งนายทหารไปเรียนการบินที่ฝรั่งเศส และจัดหาเครื่องบินเข้าประจำการ

ต่อมาในวันที่ 13 มกราคม พ.ศ. 2456 พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 6) เสด็จทอดพระเนตรการบิน เป็นครั้งแรกในประเทศไทย เหตุการณ์นี้จึงนับเป็นจุดเริ่มต้น ของกิจการการบินไทย และเป็นที่มาของวันการบินแห่งชาติ

การบินได้เปลี่ยนแปลงวิถีชีวิตของมนุษย์หลายอย่าง รวมถึงวัฒนธรรมอาหารที่เคยขึ้นอยู่กับ ภูมิศาสตร์และฤดูกาล หนึ่งในตัวอย่างที่น่าสนใจคือซูชิ อาหารที่เรามองว่าเป็นตัวแทนญี่ปุ่น ความประณีต ความเรียบง่าย และภูมิปัญญาดั้งเดิม อย่างปลาดิบบนข้าว ทว่าหากย้อนกลับไปในอดีต ซูชิไม่ได้ถือกำเนิดขึ้นในฐานะอาหารสดอย่างที่เราคุ้นเคยในปัจจุบัน

ก่อนคริสต์ศตวรรษที่ 20 ซูชิเป็นการถนอมอาหาร ไม่ว่าจะเป็นการหมักปลาในข้าว หรือใช้เกลือเพื่อ ยืดอายุวัตถุดิบ การกินปลาดิบสดมีได้เฉพาะพื้นที่ชายฝั่ง เพราะต้องบริโภคในช่วงเวลาสั้น ๆ หลังการจับปลา เมื่อยังไม่มีตู้เย็น ความสดจึงขึ้นอยู่กับระยะทาง และทำให้ซูชิเป็นอาหารท้องถิ่น โดยธรรมชาติ

จุดเปลี่ยนสำคัญเกิดขึ้นหลังสงครามโลกครั้งที่สอง เมื่อเทคโนโลยีการบินพัฒนาอย่างก้าวกระโดด เครื่องบินที่เคยใช้เพื่อการทหารถูกนำมาใช้ในระบบขนส่งเชิงพาณิชย์ ความเร็วที่เพิ่มขึ้นได้เปลี่ยน การเดินทางของมนุษย์ และเส้นทางของอาหาร ทำให้การบินกลายเป็นเงื่อนไขใหม่ของ “ความสด”

ควบคู่กับการบิน ลูกโซ่ความเย็นได้เริ่มเข้ามามีบทบาท เราไม่จำเป็นต้องหมัก หรือแปรรูปปลาเพื่อรักษา ความสดอีกต่อไป ตู้แช่และการขนส่งที่รวดเร็วทำให้วัตถุดิบเดินทางจาก ซีกโลกหนึ่งไปยัง อีกซีกโลกหนึ่งได้ ความสดจึงไม่ผูกติดกับภูมิศาสตร์ หรือจำกัดอยู่แค่พื้นที่ ชายทะเลอีกต่อไป

เมื่อความสดถูกกำหนดด้วยเวลาและเส้นทางการบิน ตลาดปลาก็เปลี่ยนบทบาทไปโดยปริยาย ตลาดปลาสึกิจิในโตเกียวกลายเป็นศูนย์กลางของเครือข่ายการค้าปลาระดับโลก ราคาปลาทูน่าครีบน้ำเงิน ไม่ได้วัดจากรสชาติหรือขนาดเพียงอย่างเดียว แต่ขึ้นอยู่กับเส้นทางการบิน และระยะเวลาขนส่ง ปลาที่มาถึงเร็วกว่า ย่อมมีมูลค่าสูงกว่า

จากนั้น ซูชิก็ได้รับความนิยมนอกพื้นที่ชายฝั่ง ไปยังเมืองใหญ่และทวีปต่าง ๆ ขณะเดียวกัน วัตถุดิบจากทั่วโลก ก็หลั่งไหลเข้าสู่ญี่ปุ่น แซลมอนจากนอร์เวย์ ซึ่งไม่ใช่ปลาดั้งเดิมของซูชิ กลับกลายเป็นวัตถุดิบหลักของซูชิสมัยใหม่ กล่าวได้ว่าการบินไม่ได้เปลี่ยนแค่ท้องฟ้า แต่ยังเปลี่ยนรสชาติบนจานอาหารของโลกทั้งใบ

รู้หรือไม่
ลูกโซ่ความเย็น (​​Cold Chain) คือ ระบบการจัดการห่วงโซ่อุปทานที่ควบคุมอุณหภูมิ ของสินค้าตั้งแต่การผลิต การจัดเก็บ ไปจนถึงการขนส่งและการขาย เพื่อรักษาคุณภาพ ความสดใหม่ของสินค้าที่เน่าเสียง่าย หรือไวต่ออุณหภูมิ

#วันการบินแห่งชาติ#แซลมอน#ซูชิ#จานโปรด#อาหาร#ของกิน#BBL#BangkokBank#ธนาคารกรุงเทพ