“กระเฌอ” ภูมิปัญญาจักสานไทย ภาชนะสารพัดประโยชน์จากธรรมชาติ

กระเฌอ เป็นภาชนะสานพื้นบ้านที่มีลักษณะเป็น ตะกร้าสานจากไม้ไผ่หรือหวาย มีรูปทรงกระบอกหรือกึ่งกลม ขนาดแตกต่างกันไปตามการใช้งาน

.

นิยมใช้ในการใส่สิ่งของ พืชผลทางการเกษตร หรือเป็นเครื่องมือจับสัตว์น้ำ เช่น ปู ปลา และกุ้ง พบได้ในหลายภูมิภาคของไทย โดยเฉพาะในหมู่บ้านที่ยังคงรักษาวิถีชีวิตดั้งเดิม

.

ลักษณะของกระเฌอ ทำจากไม้ไผ่ หวาย หรือเส้นใยพืชอื่น ๆ โครงสร้างแข็งแรง สานด้วยมืออย่างประณีต มีความยืดหยุ่นและทนทาน การใช้งานหลากหลายใช้เก็บของ ใช้เป็นภาชนะ หรือเครื่องมือดักสัตว์น้ำ ออกแบบให้สะดวกต่อการพกพามีหูจับหรือเชือกสำหรับสะพาย

.

ประเภทของกระเฌอและการใช้งาน

  • กระเฌอใส่ของ – ใช้เก็บผลไม้ ผัก หรือของใช้ทั่วไปในครัวเรือน
  • กระเฌอใส่ข้าว – ใช้เก็บข้าวสารหรือข้าวเปลือกในยุคก่อน
  • กระเฌอจับปลา – ใช้เป็นเครื่องมือจับปลาและสัตว์น้ำขนาดเล็ก
  • กระเฌอสะพายหลัง – คล้ายกระบุง ใช้สะพายพืชผลทางการเกษตร

.

ภูมิปัญญาการทำกระเฌอ เลือกไม้ไผ่ที่อ่อนและเหนียว เพื่อความทนทาน ผ่าไม้ไผ่เป็นเส้นบาง ๆ ก่อนนำมาสานให้แน่น ออกแบบก้นกระเฌอให้แข็งแรง เพื่อรองรับน้ำหนัก ตกแต่งขอบและเสริมความแข็งแรงด้วยหวายหรือเชือก