แป้งหินร่ำ เป็นเครื่องสำอางโบราณของไทยที่มีประวัติศาสตร์ยาวนาน สืบทอดมาตั้งแต่สมัยกรุงศรีอยุธยา
.
ชื่อ “หินร่ำ” 
มาจากแหล่งกำเนิดของหินที่ใช้ทำแป้ง ซึ่งพบมากในจังหวัดราชบุรี โดยเฉพาะในอำเภอสวนผึ้ง แป้งชนิดนี้มีลักษณะพิเศษคือ เนื้อแป้งละเอียด เย็น และมีกลิ่นหอมอ่อน ๆ ที่เป็นเอกลักษณ์
.
กระบวนการผลิตแป้งหินร่ำ เป็นภูมิปัญญาที่สืบทอดกันมาหลายชั่วอายุคน เริ่มจากการนำหินร่ำมาบดให้ละเอียด ผสมกับสมุนไพรไทยหลายชนิด เช่น ว่านน้ำ ขมิ้นชัน และการบูร 
ซึ่งช่วยเพิ่มสรรพคุณในการบำรุงผิวและให้กลิ่นหอม 
การผลิตแบบดั้งเดิมยังคงใช้วิธีการตำด้วยครกหินและร่อนด้วยผ้าขาวบาง ทำให้ได้แป้งที่มีความละเอียดสูง
.
แป้งหินร่ำ มีประโยชน์หลากหลาย นอกจากใช้เป็นเครื่องสำอางเพื่อความสวยงามแล้ว ยังมีสรรพคุณทางยา ช่วยลดความร้อนบนผิวหนัง บรรเทาอาการคัน และช่วยสมานแผล 
ในอดีต แป้งหินร่ำถูกใช้ในราชสำนักและในหมู่ชนชั้นสูง แต่ปัจจุบันได้แพร่หลายสู่สาธารณชนทั่วไป
.
ในฐานะสินค้าไทย แป้งหินร่ำไม่เพียงแต่เป็นผลิตภัณฑ์เพื่อความงามเท่านั้น แต่ยังเป็นตัวแทนของมรดกทางวัฒนธรรมและภูมิปัญญาท้องถิ่น การฟื้นฟูและส่งเสริมการใช้แป้งหินร่ำในปัจจุบันสะท้อนให้เห็นถึงกระแสการกลับมานิยมผลิตภัณฑ์ธรรมชาติและการอนุรักษ์ภูมิปัญญาดั้งเดิม หน่วยงานภาครัฐและเอกชนหลายแห่งได้ให้การสนับสนุนให้แป้งหินร่ำเป็นสินค้า OTOP ที่สำคัญของจังหวัดราชบุรี
.
การผลิตแป้งหินร่ำในปัจจุบันมีทั้งแบบดั้งเดิมและแบบที่ใช้เทคโนโลยีสมัยใหม่เข้ามาช่วย แต่ยังคงรักษาสูตรและกรรมวิธีการผลิตที่เป็นเอกลักษณ์ไว้ นอกจากนี้ ยังมีการพัฒนาบรรจุภัณฑ์ให้ทันสมัยและสวยงามมากขึ้น เพื่อดึงดูดผู้บริโภครุ่นใหม่และนักท่องเที่ยว
.
แป้งหินร่ำยังมีบทบาทสำคัญในการส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม โดยเฉพาะในจังหวัดราชบุรี มีการจัดแสดงกระบวนการผลิตแบบดั้งเดิมให้นักท่องเที่ยวได้ชม และมีการจำหน่ายเป็นของที่ระลึก ซึ่งช่วยสร้างรายได้ให้แก่ชุมชนและส่งเสริมเศรษฐกิจท้องถิ่น
.
การฟื้นฟูและส่งเสริมแป้งหินร่ำ ไม่เพียงแต่เป็นการอนุรักษ์มรดกทางวัฒนธรรมเท่านั้น แต่ยังเป็นการสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับทรัพยากรท้องถิ่น และเป็นตัวอย่างที่ดีของการนำภูมิปัญญาดั้งเดิมมาต่อยอดเป็นผลิตภัณฑ์ร่วมสมัย สะท้อนให้เห็นถึงศักยภาพของสินค้าไทยในการผสมผสานระหว่างคุณค่าทางวัฒนธรรม ประโยชน์ใช้สอย และความต้องการของตลาดสมัยใหม่ได้อย่างลงตัว
