หากคุณเคยเห็น ร่มสีแดงสดที่ปลายด้ามยาว 
โครงในสานเป็นลวดลายสวยงาม ด้วยเส้นด้ายหลากสีถักไขว้อย่างประณีต 
.
สิ่งนั้นเรียกว่า “จ้องแดง”
หนึ่งในงานหัตถศิลป์ภูมิปัญญาท้องถิ่นของชาวล้านนา โดยเฉพาะ ชาวบ้านดอนเปา จ.เชียงใหม่ ที่สืบทอดกันมานับร้อยปี
.
“จ้อง” หมายถึง “ร่ม” ในภาษาล้านนา และ จ้องแดง ก็โดดเด่นด้วยโทนสีแดงจัดจ้าน 
ตัดเส้นสีดำเรียบหรู มีเอกลักษณ์ที่ไม่เหมือนใคร ขนาดคนเห็นก็ต้องหยุดมอง 
ภายในร่มถูกตกแต่งด้วยงานมือล้วน ๆ 
ใช้เส้นด้ายหลากสีมาถักไขว้อย่างประณีตเป็นลวดลาย สีสันสดใสแบบที่ไม่มีร่มไหนในโลกเหมือน
.
แต่แล้ว กาลเวลาก็เปลี่ยนไป 
ร่มแบบใหม่ ทันสมัย พกง่าย ราคาถูก เริ่มเข้ามาแทนที่ ความงามแบบดั้งเดิมของจ้องแดงจึงเริ่มจางหายไปจากสายตาผู้คน 
.
แต่โชคยังดีที่มี “ครูวิเชิญ แก้วเอี่ยม” 
ครูช่างศิลปหัตถกรรม ปี 2561 ของ sacit ผู้ยืนหยัดและทุ่มเทแรงกายแรงใจ เพื่อ “ปลุกจ้องแดงให้มีชีวิตอีกครั้ง” ด้วยความมุ่งมั่นในการ อนุรักษ์ สืบสาน และพัฒนาภูมิปัญญาท้องถิ่น ให้อยู่คู่บ้านดอนเปาอย่างยั่งยืน 
.
ครูวิเชิญไม่เพียงฟื้นฟู “การทำจ้องแดง” แบบโบราณ แต่ยัง ถ่ายทอดวิชาให้คนรุ่นใหม่ เข้าใจคุณค่าและภูมิใจในมรดกทางวัฒนธรรมนี้อีกด้วย ไม่ให้ศิลป์ล้ำค่าของบรรพบุรุษสูญหายไปกับกาลเวลาอีกต่อไป 
.
ปัจจุบัน “จ้องแดงบ้านดอนเปา” กลับมาเป็นที่รู้จักอีกครั้ง ไม่เพียงในฐานะของตกแต่งหรือของฝากจากเชียงใหม่ แต่คือ สัญลักษณ์แห่งความภาคภูมิใจของชาวล้านนา ที่ใครได้เห็นก็ต้องประทับใจไม่รู้ลืม 
.
อยากเห็นของจริง? ไปเยือน “บ้านดอนเปา” จังหวัดเชียงใหม่ แล้วคุณจะหลงรักในเสน่ห์ของ “จ้องแดง” แบบไม่รู้ตัว
