หนึ่งในโครงการอันเนื่องมาจากพระราชดำริ หลายต่อหลายแห่งในปัจจุบันก็ได้กลายมาเป็นสถานที่ท่องเที่ยวและศูนย์ศึกษาเรียนรู้ต่าง ๆ ซึ่งในส่วนของสถานที่ที่อยู่ชายทะเลก็มักจะเกี่ยวข้องกับป่าชายเลน และการเกษตรในเขตชายฝั่ง ที่เพชรบุรีก็มีแหลมผักเบี้ยที่โด่งดัง ส่วนที่เมืองจันทบุรี ก็มี “อ่าวคุ้งกระเบน” ที่น่าชมไม่แพ้กัน
.
อ่าวคุ้งกระเบนตั้งอยู่ที่ตำบลคลองขุด อำเภอท่าใหม่ จังหวัดจันทบุรี ชื่อนี้มีที่มาจากรูปร่างของอ่าวที่ถ้ามองจากมุมทางอากาศ จะเห็นว่ามีรูปร่างคล้ายปลากระเบน ชาวบ้านในพื้นที่เรียกอ่าวนี้ว่า “ทะเลใน” เพื่อแยกจาก “ทะเลนอก” ทางฝั่งแหลมเสด็จที่เปิดออกสู่ทะเลกว้าง
.
ศูนย์ศึกษาการพัฒนาอ่าวคุ้งกระเบนอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2525 สืบเนื่องจากพระราชดำริในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 9 ที่ทรงมีพระราชดำรัสให้พิจารณาพื้นที่เหมาะสมเพื่อพัฒนาอาชีพการประมงและการเกษตรในเขตชายฝั่งทะเลจันทบุรี ศูนย์แห่งนี้ทำหน้าที่ศึกษา ฟื้นฟู และอนุรักษ์ทรัพยากรธรรมชาติชายฝั่ง ควบคู่ไปกับการพัฒนาคุณภาพชีวิตของชุมชนโดยรอบ ครอบคลุมพื้นที่ดำเนินการกว่า 71,000 ไร่ใน 33 หมู่บ้าน
.
ที่อ่าวคุ้งกระเบน มีเส้นทางเดินศึกษาธรรมชาติป่าชายเลนที่สวยงาม ซึ่งเป็นสะพานไม้ทอดยาวท่ามกลางผืนป่าชายเลน รายรอบด้วยพรรณไม้ชายเลนกว่า 30 ชนิด ซึ่งตลอดเส้นทางยังมีป้ายให้ความรู้เกี่ยวกับพืชป่าชายเลนต่าง ๆ พร้อมด้วยสัตว์น้อยน่าสนใจอย่างปลาตีน ปูแสม และนกหลากหลายชนิด ปลายทางมีจุดสาธิตบ่อกุ้งกุลาดำระบบปิด
.
นอกจากนี้แล้ว ก็ยังมีสถานแสดงพันธุ์สัตว์น้ำเฉลิมพระเกียรติ 6 รอบพระชนมพรรษา ที่จัดแสดงปลาน้ำเค็มนานาชนิดพร้อมอุโมงค์สัตว์น้ำ รวมถึงหน่วยสาธิตการเลี้ยงสัตว์น้ำที่มีทั้งฉลาม เต่าทะเล และปลากะพง ให้ผู้สนใจด้านการประมงได้เรียนรู้โดยตรงได้ด้วย เป็นอีกหนึ่งที่เที่ยวจันทบุรีริมชายฝั่งทะเลที่น่ามาสัมผัส
