“น้ำเพลินตา สมิหลาเพลินใจ เมืองใหญ่สองทะเล เสน่ห์สะพานป๋า ศูนย์การค้าแดนใต้” คำขวัญประจำจังหวัดสงขลา ที่บอกเล่าถึงลักษณะภูมิประเทศและวิถีชีวิตของผู้คนที่ผูกพันกับผืนน้ำ โดยเฉพาะทะเลที่เป็นส่วนสำคัญของเมืองมาอย่างยาวนาน
.
คำว่า “เมืองใหญ่สองทะเล” สะท้อนถึงลักษณะทางภูมิศาสตร์ของจังหวัดสงขลา ซึ่งมีทั้งทะเลอ่าวไทยและทะเลสาบสงขลาเป็นส่วนสำคัญของพื้นที่ วิถีชีวิตของผู้คนในอดีตจึงผูกพันกับแหล่งน้ำ ทั้งในฐานะพื้นที่ทำมาหากินและแหล่งอาหาร โดยเฉพาะอาชีพประมงที่เป็นส่วนหนึ่งของชีวิตชาวบ้านมาแต่เดิม
.
เมื่อการประมงเป็นอาชีพสำคัญ อุปกรณ์อย่าง “แห” จึงเป็นสิ่งจำเป็นในการดำรงชีวิต ชาวบ้านมีภูมิปัญญาในการนำไข่ขาวเป็ดมาใช้ย้อมแห เพื่อช่วยให้เส้นใยมีความแข็งแรงทนทานและไม่เปื่อยยุ่ยง่าย แต่เมื่อใช้ไข่ขาวไปแล้ว ก็ยังเหลือไข่แดงที่สามารถนำมาใช้ประโยชน์ต่อได้
.
จากวัตถุดิบที่เหลือจากการใช้งานนี่เอง จึงเกิดเป็น “ไข่ครอบ” ภูมิปัญญาการถนอมอาหารของชาวสงขลา ด้วยการนำไข่แดงกลับมาใส่ลงในเปลือกไข่เป็ด ปรุงรสด้วยเกลือ แล้วพักทิ้งไว้ข้ามคืน ก่อนนำไปปรุงให้สุก กลายเป็นอาหารพื้นถิ่นที่มีเอกลักษณ์และเป็นของดีประจำจังหวัดสงขลามาจนถึงปัจจุบัน
.
ไข่ครอบจึงไม่ได้เป็นเพียงอาหารพื้นถิ่นขึ้นชื่อของสงขลาเท่านั้น แต่ยังสะท้อนให้เห็นถึงความสัมพันธ์ระหว่างผู้คนกับท้องทะเล ตลอดจนภูมิปัญญาในการใช้ทรัพยากรที่มีอยู่ให้เกิดประโยชน์สูงสุด ตั้งแต่ไข่ขาวที่นำไปใช้ดูแลเครื่องมือทำมาหากิน ไปจนถึงไข่แดงที่กลายมาเป็นอาหาร ด้วยวิถีคิดที่รู้จักใช้ประโยชน์จากสิ่งใกล้ตัวอย่างคุ้มค่า จนเกิดเป็นรสชาติที่อยู่คู่กับวิถีชีวิตของชาวสงขลามาจนทุกวันนี้
.
เรียบเรียงโดยสุดโปรด by Bangkok Bank

