ทำไมแค่ไม้กับลวดก็ดักแมลงสาบได้ ? ก่อนจะมีสเปรย์กำจัดแมลงสารพัดชนิด ชาวบ้านก็รู้จักรับมือกับ “แมลงสาบ” ด้วยของใกล้ตัวอย่าง ไม้และลวด จนกลายเป็นกับดักหน้าตาธรรมดา แต่กลไกกลับฉลาดกว่าที่คิด
.
“กรงดักแมลงสาบ” เครื่องมือพื้นบ้านที่ใช้กันมานานกว่า 20–30 ปี และบางครั้งสามารถดักแมลงสาบได้ครั้งละ 20–30 ตัว
.
ตัวกรงประกอบด้วย แป้นไม้ทรงกลม บางแบบทำเป็นด้ามสำหรับถือ ด้านบนเป็นโครงลวดถักสาน คล้ายสุ่มหรือฝาชี โดยมี ช่องทางเข้าเป็นอุโมงค์ ให้แมลงสาบปีนลงไปด้านใน แต่กลับออกมาได้ยาก
.
บางแบบมีช่องเปิดตรงแป้นไม้ ซึ่งสามารถดึงออกเพื่อเคาะแมลงสาบออกจากกรง ส่วนบางแบบใช้ช่องด้านบนเป็นทางนำออก โดยปิดด้วยเศษไม้หรือใบตอง วัสดุมีเพียงไม้เนื้อแข็งกับลวด แต่ทุกส่วนถูกออกแบบให้สอดคล้องกับพฤติกรรมของแมลงสาบ
.
การทำกรงเริ่มจาก ลวดเส้นใหญ่ ทำเป็นโครงหลัก แล้วใช้ลวดเส้นเล็กพันขัดคล้ายการสานสุ่ม เริ่มจากส่วนด้านในที่เป็นอุโมงค์ ก่อนดัดโครงให้โค้งเป็นทรงฝาชี เมื่อพันลวดจนเสร็จ จะเหลือปลายลวดเส้นใหญ่ไว้ประมาณ 1 เซนติเมตร เพื่อใช้ปักยึดเข้ากับแป้นไม้ แม้ไม่มีเครื่องมือซับซ้อน แต่สะท้อนการสังเกตและความเข้าใจธรรมชาติของแมลงสาบได้เป็นอย่างดี
.
วิธีใช้ก็ง่าย ๆ เพียงนำกรงไปวางตาม มุมห้องหรือบริเวณอับชื้น แล้วใส่เหยื่อ เช่น ข้าวเปลือกหรือข้าวสารไว้ด้านใน เมื่อแมลงสาบได้กลิ่นอาหาร มันจะปีนผ่านช่องทางเข้าไปกิน แต่เมื่อพยายามกลับออกมา ท้องที่ขยายและน้ำหนักตัวที่เพิ่มขึ้นทำให้ผ่านช่องแคบได้ยาก
.
เมื่อไต่ขึ้นไปถึงส่วนโค้งของโครงลวด แมลงสาบอาจ หงายหลังตกลงมา หากตกในลักษณะหงายท้องและไม่มีพื้นที่ให้พลิกตัว ก็อาจตายในเวลาต่อมา จากนั้นจึงเคาะออกทางช่องที่เตรียมไว้ จุดเด่นคือสามารถ ดักได้ครั้งละหลายตัว บางครั้งถึง 20–30 ตัว
.
กรงชนิดนี้สะท้อนภูมิปัญญาของชาวบ้านที่นำ พฤติกรรมของแมลงสาบมาประยุกต์เป็นเครื่องมือ โดยไม่ต้องพึ่งสารเคมีกำจัดแมลง และไม่ต้องไล่ตีหรือทุบ จนเกิดกลิ่นสาบและเสี่ยงต่อการสัมผัสตัวแมลงโดยตรง จึงเป็นอีกตัวอย่างของสิ่งประดิษฐ์พื้นบ้านที่ใช้วัสดุเรียบง่าย แต่แก้ปัญหาได้ตรงจุด
เรียบเรียงโดย เพจสุดโปรด by Bangkok Bank
