Paleta หรือ Paleta Ibérica คือแฮมที่ทำจากขาหน้าของหมูสายพันธุ์อิเบริกันที่เลี้ยงด้วยลูกโอ๊ก (bellota) ซึ่งถือเป็น สมบัติแห่งชาติ ของสเปนก็ว่าได้ ปัจจุบันถูกจัดให้เป็นอาหารหรู แต่รู้หรือไม่ว่า Paleta คือผลผลิตของสงคราม การเมือง และการต่อสู้เพื่ออัตลักษณ์ที่ฝังรากลึกมาตั้งแต่ยุคกลาง
Jamón Ibérico เกิดขึ้นตั้งแต่ยุคจักรวรรดิโรมัน โดยทหารโรมันได้บันทึกเกี่ยวกับ การหมักแฮมด้วยเกลือในแคว้นฮิสปาเนียไว้ แต่ Paleta กลายเป็นอาหารที่มีเอกลักษณ์เฉพาะตัว ในช่วง Reconquista – การกอบกู้สเปนจากการปกครองของชาวมุสลิมในศตวรรษที่ 8–15
หลังจากที่สเปนกลับมาอยู่ภายใต้คริสต์ศาสนา มีความพยายามเน้นย้ำความเป็นคริสเตียนของผู้คนผ่าน “อาหาร” โดยเฉพาะการบริโภคหมู เพราะมุสลิมและยิวจะไม่กินหมู การมี Jamón ตากอยู่หน้าบ้านจึงเป็นเหมือน “บัตรแสดงตัวตน” ว่าเจ้าของบ้านเป็นคริสเตียนแท้จริง
ในศตวรรษที่ 15–16 เมื่ออาณาจักรสเปนเฟื่องฟู การผลิตแฮมก็พัฒนาไปพร้อมกับเศรษฐกิจ และการค้าทั่วโลก โดยเฉพาะช่วงยุคทองของสเปน (Siglo de Oro) Jamón กลายเป็นสินค้าหรูของชนชั้นสูง และในยุคอาณานิคม ยังถูกใช้เป็น อาหารสำหรับเรือเดินสมุทร เพราะเก็บได้นาน จึงเป็นส่วนหนึ่งของการเดินทางสำรวจโลกไปกับโคลัมบัสและนักเดินเรืออื่นๆ
Paleta ยังเป็นหนึ่งในอาหารที่ “เชิดหน้าชูตา” ชาติสเปนในยุคเผชิญหน้ากับฝรั่งเศส ช่วงสงครามนโปเลียน และมีบทบาทเชิงวัฒนธรรมในยุคฟาสซิสต์สเปน ภายใต้การนำของนายพลฟรังโก ที่พยายามฟื้นฟูความภาคภูมิใจแบบสเปนดั้งเดิม รวมถึงส่งเสริมสินค้าพื้นบ้านอย่างแฮมอิเบริโก้ออกสู่โลกภายนอก
วันนี้ Paleta กลายเป็นอาหารที่ผ่านการควบคุมแหล่งผลิตอย่างเข้มงวดภายใต้ระบบ DOP (Denominación de Origen Protegida) ทั้งยังเป็นสัญลักษณ์ของ “ความอดทน” เพราะใช้เวลาบ่มนานนับปี และยังเป็นความภาคภูมิใจของคนในท้องถิ่น ไม่ต่างจากไวน์ Bordeaux หรือชีส Parmesan ที่เป็นตัวแทนของฝรั่งเศสและอิตาลี
#Paleta#Iberico#แฮม#สเปน#ประวัติศาสตร์#ขนม#อาหาร#จานโปรด#BBL#BangkokBank#ธนาคารกรุงเทพ
