กระบก จากไม้ชื่อไม่มงคล สู่ “อัลมอนด์อีสาน”

.

การปลูกต้นอะไรสักต้นหนึ่งในพื้นที่บ้าน หนึ่งในปัจจัยสำคัญที่มาเหนือประโยชน์ใช้สอยก็ต้องพูดถึงเรื่องความเป็นมงคลด้วย แต่ถึงอย่างนั้นก็มีต้นไม้อยู่หลายพันธุ์ที่ถึงแม้จะชื่อไม่เป็นมงคลนัก แต่ก็มีประโยชน์อยู่หลายอย่าง หนึ่งในนั้นก็คือฐานะของอาหาร อย่างเช่นอัลมอนด์อีสานที่เรียกว่า “กระบก”

.

กระบก สำหรับคนภาคกลางอย่างเราอาจจะนึกไม่ออกว่าเป็นความไม่มงคลอย่างไร แต่สำหรับคนอีสานแล้ว คำว่า “บก” หมายถึงการพร่องลดน้อยลงไป จึงมองว่าไม่ได้เป็นชื่อที่มงคลมากพอที่จะนำมาปลูกไว้ในพื้นที่ของตน เพราะจะทำให้ทรัพย์สมบัติร่อยหรอไปตามชื่อไม้นั้น กระบกจึงมักจะปลูกหรือมีขึ้นในป่าหรือพื้นที่นามากกว่า ตลอดจนมีการตั้งชื่อให้มงคลขึ้นเป็นต้นพูนทรัพย์ด้วยก็มี

.

กระบกเป็นไม้ยืนต้นพื้นถิ่นในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ สำหรับในไทยเองก็มีชื่อที่แตกต่างกันไปในแต่ละพื้นที่ภาคเหนือเรียก “มะมื่น” ขณะที่ภาคอีสานเรียก “หมากบก” ต้นกระบกสามารถสูงได้หลายสิบเมตร และเมื่อถึงฤดูกาลก็ให้ผลจำนวนมาก จนกลายเป็นแหล่งอาหารสำคัญของทั้งสัตว์ป่าและสัตว์เลี้ยง

.

เม็ดกระบก ตัวผลจะมีเปลือกแข็ง จึงต้องกะเทาะเอาเม็ดข้างในออกมาแล้วนำไปคั่วจนสุก ก็จะได้เม็ดสีน้ำตาลเข้ม เวลาบริโภคก็จะแกะอีกทีหนึ่งเอาเนื้อสีขาวยวล รสมันเหมือนถั่ว จนมีคนเปรียบว่ามันเหมือนกับเป็นอัลมอนด์อีสานเลยทีเดียว

.

นอกจากความอร่อยแล้ว เมล็ดกระบกยังมีคุณค่าทางโภชนาการ ทั้งโปรตีน แคลเซียม ธาตุเหล็ก และไขมันหลายชนิด อีกทั้งยังนำไปทำประโยชน์อื่น ๆ ได้นอกเหนือจากการเป็นอาหารได้ด้วย ซึ่งก็แสดงให้เห็นว่าแม้เป็นพืชที่ชื่ออาจจะไม่มงคลในบางท้องถิ่น แต่ก็มีประโยชน์มหาศาลอีกชนิดหนึ่งต่อวัฒนธรรมของมนุษย์ด้วย

.

เรียบเรียงโดยเพจสุดโปรด by Bangkok Bank