.
แม้ “สุสานหลวงวัดราชบพิธ” จะเป็นสถานที่ประดิษฐานพระบรมอัฐิ พระอัฐิ และพระราชสรีรางคารของเจ้านายสยามหลายต่อหลายพระองค์ แยกย่อยเป็นสายราชสกุลต่าง ๆ แต่นอกจากสุสานหลวงแล้วก็ยังมีวัดอยู่หลายวัดที่มีการแบ่งไปประดิษฐานอยู่บ้าง หนึ่งในนั้นก็คือที่ “วัดปทุมวนาราม” ซึ่งเป็นที่ประดิษฐานของพระบรมอัฐิและพระอัฐิของสายราชสกุลมหิดลนั่นเอง
.
พระสถูปเจดีย์ที่เราเห็นกันในภาพนี้ เป็นพระสถูปเจดีย์แบบครึ่งองค์ตั้งติดไปกับมุขด้านทิศตะวันออกของโรงเรียนพระปริยัติธรรมของวัดปทุมวนาราม
.
วัดปทุมวนารามเป็นวัดที่ผูกพันกับราชสกุลมหิดลมาอย่างยาวนาน ด้วยตัววัดนั้นสร้างขึ้นถวายสมเด็จพระเทพศิรินทราบรมราชินี ตั้งขึ้นใกล้กับสระปทุมวันที่ขุดขึ้นแต่ครั้งแผ่นดินพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ก่อนที่ต่อมาพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงปรารถนาจะพระราชทานที่ดินผืนนี้ให้เป็นที่ตั้งวังของสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก ซึ่งต่อมาได้สร้างวังสระปทุมเป็นที่ประทับของสมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า หลังสิ้นแผ่นดินรัชกาลที่ 5
.
ด้วยความที่วังสระปทุมมีความผูกพันกับราชสกุลมหิดล ทำให้วัดปทุมวนารามแห่งนี้เป็นวัดที่อยู่ใกล้ชิดกับวังสระปทุม นี่เองจึงเป็นเหตุผลที่ว่าทำไมถึงมีสถูปของราชสกุลมหิดลอยู่ที่วัดแห่งนี้นั่นเอง
.
พระบรมอัฐิ พระอัฐิ และพระราชสรีรางคารในสถูปแห่งนี้ สามารถเรียงลำดับตามปีที่ประดิษฐานได้คือ
.
❖ พระราชสรีรางคาร ของสมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก (2472)
.
พระราชสรีรางคารนี้ สมเด็จพระมหิตลาธิเบศรฯ ทรงกราบบังคมทูลพระราชมารดาให้บรรจุพระราชสรีรางคารส่วนหนึ่งของพระองค์ไว้ที่วัดปทุมวนารามเพื่อให้หม่อมสังวาลย์ (สมเด็จย่า) เดินทางมาได้สะดวก
.
❖ พระทนต์ ของสมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า (2472)
.
พระทนต์นี้มีความน่าสนใจเพราะตอนที่นำมาประดิษฐานนั้น สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวีฯ ท่านยังมีพระชนม์ชีพอยู่ โดยมูลเหตุของการประดิษฐานพระทนต์นี้ สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวีท่านฯ ตรัสว่า “ไว้เป็นเพื่อนลูกแดง” คือให้ได้อยู่กับพระราชโอรสคือ สมเด็จพระมหิตลาธิเบศรฯ นั่นเอง
.
❖ พระทนต์ ของสมเด็จพระราชปิตุจฉา เจ้าฟ้าวไลยอลงกรณ์ กรมหลวงเพชรบุรีราชสิรินธร (2481)
.
❖ พระบรมราชสรีรางคารส่วนหนึ่ง และพระตโจส่วนพระเศียรของพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอานันทมหิดล รัชกาลที่ 8 (2538)
.
❖ พระอัฐิส่วนหนึ่งของพระโสณีของสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี หรือสมเด็จย่า (2538)
.
❖ พระทนต์และพระเกศาของสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ (2539)
.
ทุกวันนี้ สถูปเจดีย์ครึ่งองค์แห่งวัดปทุมวนารามก็ยังคงตั้งอยู่มาจนถึงปัจจุบัน และเป็นร่องรอยหลักฐานหนึ่งของพระสถูปที่อยู่นอกสุสานหลวง เดินทางจากเกาะรัตนโกสินทร์มาในย่านที่เต็มไปด้วยห้างสรรพสินค้าแห่งนี้
.
เรียบเรียงโดยเพจสุดโปรด by Bangkok Bank
