ถ้าถามว่าในเทศกาลตรุษจีน เด็ก ๆ รอคอยอะไรมากที่สุด คำตอบคงไม่พ้น “อั่งเปา” หรือ “แตะเอีย” ซองแดงใบเล็ก ๆ ที่เต็มไปด้วยความหวัง ความอบอุ่น และความหมายที่ลึกกว่าตัวเลขข้างในหลายเท่า
คำว่า แตะเอีย ในภาษาจีนแต้จิ๋ว แปลตรงตัวว่า “เงินก้นถุงท้ายปี” เป็นเงินที่ต้องมีติดตัวไว้ข้ามปี เพื่อให้เงินปีเก่าต่อเนื่องไปสู่เงินปีใหม่ ไม่ขาด ไม่พร่อง ในภาษาจีนกลางเรียกว่า “ยาซุ่ยเฉียน”
แปลได้สองความหมาย ทั้งเงินกดท้ายปี และ เงินกดอุปัทวันตราย
สมัยก่อนเงินยังเป็นเหรียญโลหะ คนจีนจะเก็บเงินใส่ถุงผ้ายาวหรือใช้เชือกร้อยแล้วเคียนไว้ที่เอว
การให้เงินแก่เด็กจึงเหมือนการ “ถ่วงเอว” ให้ชีวิตมั่นคง ไม่ลอย ไม่ขัดสน บางท้องถิ่นเรียกว่า “เอี๊ยบโต๋วเอีย” หรือ ถ่วงเอี๊ยม เพราะเด็กจีนมักใส่เอี๊ยมที่มีกระเป๋าหน้า ผู้ใหญ่จะใส่เงินไว้ตรงนั้น ไม่ใช่แค่ให้เงิน แต่คือการสอนว่า “ชีวิตต้องมีเงินติดกระเป๋า และต้องรู้จักเก็บไว้เสมอ”
ต้นกำเนิดของแตะเอียมีอย่างน้อย 2 แนวคิดใหญ่ แนวคิดแรก ย้อนกลับไปถึงราชวงศ์ซ่ง สมัยนั้นนิยมให้ “ยาซุ่ยผ่าน” หรือ พานกดท้ายปี เป็นถาดผลไม้สำหรับเด็ก หรือของถวายฮ่องเต้ในคืนสิ้นปี และยังมีธรรมเนียม “ยาซุ่ยกั่วจือ” คือ เอาผลไม้มงคล เช่น ส้ม ลิ้นจี่ วางไว้ข้างหมอน ตื่นเช้าวันปีใหม่ต้องกินให้หมด เพื่อรับสิริมงคล แต่เมื่อเวลาผ่านไป การให้ผลไม้ไม่สะดวก จึงค่อย ๆ เปลี่ยนมาเป็น เงิน เกิดเป็น “ยาซุ่ยเฉียน” หรือเงินกดท้ายปีในที่สุด
อีกแนวคิดหนึ่งเล่าว่า แตะเอียมีที่มาจากความเชื่อเรื่อง ผีร้ายชื่อ “ซุ่ย” ผีตัวดำ มือขาว ตากลม ที่จะออกมาทำร้ายเด็กในคืนสิ้นปี หากเด็กถูกจับหัว จะล้มป่วยหรือกลายเป็นเด็กปัญญาอ่อน ผู้ใหญ่จึงต้อง จุดไฟเฝ้าลูกหลานทั้งคืน และมีตำนานเล่าว่า ครั้งหนึ่งเงินเหรียญ 8 อันที่ห่อด้วยกระดาษแดง วางอยู่ข้างหมอนเด็ก แล้วเกิดแสงสีทองขับไล่ผีซุ่ยไปได้
ตั้งแต่นั้นมา การเอาเงินห่อกระดาษแดงวางไว้ข้างหมอน จึงกลายเป็นเครื่องป้องกันอุปัทวันตราย และกระดาษแดงห่อนี้เอง ที่เราเรียกกันว่า “อั่งเปา”
แท้จริงแล้วการให้แตะเอียไม่ได้หมายถึง “ให้เงินเยอะ” แต่หมายถึงให้สิริมงคล ให้ความอุ่นใจ และสอนให้เด็กรู้จักเก็บออม รู้จักคุณค่าของเงิน เพราะในอดีตเชื่อว่า หากเด็กเก็บเงินแตะเอียไว้ทุกปี เมื่อโตขึ้นเงินเหล่านั้นอาจกลายเป็นทุนตั้งตัวในชีวิตจริงได้
#สุดโปรด#Bangkokbank#BBL#อั่งเปา#แตะเอีย#ยาซุ่ยเฉียน#ตรุษจีน#ChineseNewYear#ความเชื่อจีน#วัฒนธรรมจีน#เงินขวัญถุง#ซองแดง#เรื่องเล่าตรุษจีน#CNYStory
