เมื่อพูดถึงงานจักสาน
ภาพที่เราคุ้นเคยคงเป็นการสานปลาตะเพียน กระด้ง ตะกร้า หรือของใช้ต่าง ๆ ที่มักจะซื้อโดยญาติผู้ใหญ่ แต่มีน้อยครั้งที่เราเคยคิดจะซื้อจักสานด้วยตัวเอง
.
แต่เมื่อได้รู้จักกับรองศาสตราจารย์วาสนา สายมา เจ้าของแบรนด์ Vassana ซึ่งเป็นอาจารย์ในหลักสูตรออกแบบอุตสาหกรรมที่มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา ก็ทำให้เรามองงานจักสานไม้ไผ่ในมุมใหม่
โดยเฉพาะในด้านดีไซน์ที่สร้างสรรค์และฟังก์ชันการใช้งานที่หลากหลาย
.
จุดเริ่มต้นจากการทำวิจัยเพื่อพัฒนางานจักสานไม้ไผ่และสร้างอาชีพเสริมให้กับชุมชนในภาคเหนือที่มีความชำนาญในการสานไม้ไผ่ดั้งเดิม การวิจัยของอาจารย์วาสนาได้รับการสนับสนุนจากศูนย์ส่งเสริมศิลปาชีพระหว่างประเทศ (SACICT) ซึ่งช่วยในการพัฒนาลวดลายจักสานดั้งเดิมให้สามารถนำมาประยุกต์ใช้ในงานสมัยใหม่ได้
.
โดยเฉพาะการนำวัสดุไม้ไผ่ในพื้นที่ พะเยา ซึ่งมีไม้ไผ่ที่มีความยาวและคุณภาพดีมาใช้ในงานออกแบบ โดยอาจารย์ได้พัฒนาลวดลายใหม่ที่เรียกว่า ลายริ้ว ซึ่งสามารถใช้ในการสร้างผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ เช่น โคมไฟ
และ รังนก
ที่ได้รับการออกแบบให้มีเอกลักษณ์
.
นอกจากนี้ ยังมีการใช้เศษไม้ไผ่ที่เหลือจากการทำงานมาประยุกต์ทำเป็นเกลียว หรือใช้ในการสร้างแกนดอกไม้ ทำให้เกิดการใช้วัสดุอย่างเต็มประสิทธิภาพและไม่เหลือขยะ ซึ่งสะท้อนถึงแนวคิดในการอนุรักษ์ธรรมชาติและส่งเสริมการใช้วัสดุในพื้นที่อย่างยั่งยืน
.
การพัฒนาลวดลายลายริ้ว และการออกแบบที่สร้างสรรค์นำไปสู่การได้รับรางวัล Innovative Craft Award 2012 จาก SACICT
ซึ่งเป็นรางวัลที่มอบให้กับงานจักสานที่มีความคิดสร้างสรรค์และน่าสนใจ ทำให้แบรนด์ Vassana ได้รับการยอมรับในวงกว้าง
.
Vassana ได้มีส่วนช่วยในการสร้างรายได้ให้กับชุมชนหลายๆ แห่งในภาคเหนือ โดยการสร้างงานจักสานที่มีคุณค่าและตอบสนองความต้องการของตลาด สินค้าจากชาวบ้านที่มีฝีมือในการจักสานไม้ไผ่ได้กลายเป็นแหล่งรายได้หลักของชุมชนต่าง ๆ ทั้งในพื้นที่พะเยา เชียงราย เชียงใหม่ และลำพูน
.
งานจักสานของ Vassana ไม่เพียงแต่เป็นผลิตภัณฑ์ที่มีฟังก์ชันการใช้งานที่ดี แต่ยังเป็นการอนุรักษ์งานฝีมือดั้งเดิมและสร้างความยั่งยืนให้กับชุมชนผู้ผลิต ซึ่งสะท้อนถึงความภาคภูมิใจในภูมิปัญญาท้องถิ่นที่สามารถนำมาผสมผสานกับการออกแบบที่ทันสมัยเพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลิตภัณฑ์ที่มีรากฐานจากธรรมชาติและวัฒนธรรมไทย

