“พริกไทยดำ” ตำนานเครื่องเทศพิสดารกับงูยักษ์ที่ไม่มีจริง

เมื่อนานมาแล้วเพจเราเคยนำเสนอเกี่ยวกับพริกไทยในฐานะของเครื่องเทศราคาแพงที่ใช้ไถ่กรุงโรม ซึ่งเราเล่าถึงในพาร์ทของประวัติศาสตร์ไปแบบเน้น ๆ แน่นอนว่ามูลค่าของเครื่องเทศจากเอเชียที่เดินทางไปค้าขายในยุโรปก็ถือว่าสูงขึ้นด้วยปัจจัยหลาย ๆ อย่าง ไม่ว่าจะเป็นด้วยเรื่องของความเป็นสินค้านำเข้าก็ดี หรือจะเป็นเรื่องของ “ตำนานสุดพิสดาร” ด้วยก็ดี เราเคยพูดถึงตำนานนกยักษ์พิสดารของอบเชยไปแล้ว คราวนี้เรามาพูดถึงตำนานพิสดารของพริกไทยดำกันบ้าง ซึ่งคราวนี้ไม่ใช่เรื่องของนกยักษ์ หากแต่เป็นเรื่องของ “งูยักษ์” แทน

ตำนานงูพริกไทยดำรี้เป็นเรื่องเล่าที่เกิดขึ้นในช่วงศตวรรษที่ 7 เป็นต้นมา โดยปรากฏอยู่ในตำราศัพทมูลวิทยาเล่มที่ 17 ซึ่งเขียนขึ้นมาโดยอิซิโดเรแห่งเซบีย่า ซึ่งเนื้อหาดังกล่าวก็อ้างว่าพริกไทยนั้นมีต้นสูงใหญ่เกิดขึ้นในอินเดีย แต่สำหรับการทีจะเก็บเกี่ยวพริกไทยนั้นมันยากเย็นนัก นั่นก็เพราะที่โคนรากของต้นพริกไทย มีงูร้ายตัวใหญ่คอยเฝ้าอยู่ ซึ่งมันมีพิษร้ายแรงมาก เวลาจะเก็บเกี่ยวก็ต้องจุดไฟเผาป่าเพื่อไล่ให้งูหนีออกไป ซึ่งในขณะเดียวกันความร้อนแรงของไฟก็เผาไหม้ให้พริกไทยที่แต่เดิมมีสีขาว แปรเปลี่ยนเป็นพริกไทยดำแทน

ถ้าจะถามว่าต้นกำนิดของเรื่องเล่านี้มาจากไหนกัน? ก็ต้องบอกว่าเป็นคนละอย่างกับอบเชยที่มาจากตำราประวัติศาสตร์ของเฮโรโดตุสที่ไปฟังพ่อค้าอาหรับเล่ามา เพราะในตำราประวัติศาสตร์ของเฮโรโดตุสเล่าว่าสิ่งที่มีงูเฝ้าอยู่นั้นมันคือกำยาน ไม่ใช่พริกไทยดำแต่อย่างใด

โดยเรื่องของงูเฝ้าพริกไทยดำนี้ สันนิษฐานกันว่าตัวของอิซิโดเรน่าจะได้รับรู้มาจากจดหมายที่ถูกส่งจากอินเดียมาถึงจักรพรรดิเฮเดรียน ซึ่งมีเนื้อหาแต่งเป็นนิยายอย่างหนึ่งเพื่อบอกเล่าตำนานที่เกินจริง ๆ หน่อย ๆ เกี่ยวกับการพิชิตอินเดียของพระเจ้าอเล็กซานเดอร์มหาราช ซึ่งความที่มันเป็นตำนานเกินจริงนี้ ตัวของอิซิโดเรอาจจะรู้สึกว่ามันจริงก็เลยหยิบมาประกอบเข้ากับเรื่องของพริกไทยดำ จนออกมาเป็นตำนานงูยักษ์พริกไทยดำที่ไม่มีจริงนี่เอง

การสร้างสรรค์เรื่องราวเกี่ยวกับตะวันออกให้ดูพิสดารนับว่าเป็นอะไรที่ปกติมากสำหรับชาวตะวันตก (และชาวตะวันตกยุคนั้นก็เชื่อคนง่ายซะด้วย) ทำให้ชาวตะวันตกวาดภาพฝันถึงดินแดนตะวันออกว่าเป็นแดนลี้ลับที่อันตรายแต่เต็มไปด้วยมนต์เสน่ห์ที่น่าค้นหา และเพิ่มมูลค่าให้กับสินค้าสุดลี้ลับอย่างเครื่องเทศต่าง ๆ ที่เดินทางจากดินแดนตะวันออกเข้าสู่ดินแดนตะวันตกในยุคก่อนการสำรวจทางทะเลนี่เอง
#จานโปรด#พริกไทยดำ#ประวัติศาสตร์