ข้าวแต๋น เมนูขนมที่ดูเหมือนจะทำกินง่ายๆ ส่วนผสมไม่กี่อย่าง แต่ใช่ว่าจะทำให้อร่อยกันได้ง่ายๆ เพราะต้องใช้ความละเอียดตั้งแต่การหุงข้าว ตากข้าวให้แห้ง นำไปทอดให้กรอบ ไม่อมน้ำมัน แล้วราดด้วยน้ำตาลเคลือบบนแผ่นข้าวแต๋นแต่ละชิ้นๆ.เดิมทีข้าวแต๋นเป็นขนมพื้นบ้านของชาวเหนือ ซึ่งถือได้ว่าเป็นภูมิปัญหาในการถนอมอาหารที่ชาญฉลาดอย่างหนึ่ง ว่ากันว่าที่มาของการทำข้าวแต๋นนั้นมาจากข้าวที่เหลือทิ้งในครัวเรือน โดยเฉพาะอย่างยิ่งในเทศกาลงานบุญ ที่มีการทำอาหารมาถวายพระกันเป็นจำนวนมาก ชาวบ้านก็เลยคิดหาวิธีที่จะแปรรูปข้าวเพื่อให้เก็บไว้กินได้นานๆ นอกจากนี้ยังสามารถพกพาไปกินระหว่างเดินทาง หรือเมื่อไปรบอีกด้วย.ทำให้ชาวบ้านมักจะนิยมทำข้าวแต๋นกันในช่วงเทศกาลงานมงคล งานบุญใหญ่ เทศกาลสงกรานต์ งานพอยลูกแก้ว และงานพอยหลวงของภาคเหนือ.ต่อมาข้าวแต๋นได้รับความนิยมมากขึ้น กลายเป็นของฝากที่เวลาใครไปเที่ยวเหนือก็จะต้องซื้อติดไม้ติดมือกลับมา โดยข้าวแต๋นที่ขึ้นชื่อของทางภาคเหนือก็คือข้าวแต๋นลำปาง ที่ใช้ข้าวเหนียวพันธุ์ ก.ข.6 ราดด้วยน้ำอ้อยเคี่ยว จากต้นอ้อยที่ปลูกในจังหวัดลำปาง และก็มีการทำข้าวแต๋นในจังหวัดอื่นๆ อีกหลายแห่ง เพียงแต่ใช้ชื่อว่า “นางเล็ด”.https://www.ipthailand.go.th/images/781/54100082_No.pdf
