ถ้าพูดถึงเกลือแน่นอนว่าใคร ๆ ก็รู้จัก ซึ่งในอดีตกาลเกลือนับว่าเป็นทรัพยากรสำคัญที่สามารถใช้ได้สารพัดประโยชน์ ตั้งแต่เป็นเครื่องปรุงรส ไปจนถึงใช้ในการถนอมอาหาร ซึ่งเกลือที่เราใช้กันเป็นประจำอยู่ทุกวันนี้ก็อาจจะเป็นเกลือที่ได้มาจากนาเกลือกันเป็นเกลือสมุทร แต่รู้ไหมว่าอะไรก็นะที่เป็นเหตุผลสำคัญให้ชาวสยามหันมาบริโภคเกลือสมุทรกัน?
เกลือสมุทร กรรมวิธีก็ยุ่งยาก แถมจีนก็ยังมาผูกขาดตลาด ซึ่งมีนวัตกรรมการทำเกลือสมุทรที่เก็บเอาไว้เป็นสูตรลับไม่บอกใคร ทำให้เกลือที่ชาวสยามในอดีตนิยมใช้กันตั้งแต่อาณาจักรสุโขทัยมาจนถึงต้นกรุงศรีอยุธยา ต่างพึ่งพา “เกลือสินเธาว์” กันทั้งสิ้น ซึ่งแหล่งเกลือสำคัญก็มีทั้งที่ราบสูงโคราชและเมืองน่าน ซึ่งอยุธยานั้นได้อุดหนุนเกลือเมืองน่านเป็นหลักมากกว่า ซึ่งจะถูกส่งลงมาผ่านสุโขทัย
อย่างไรก็ดี ความสัมพันธ์สายเกลือกับทางเมืองน่านก็ขาดสะบั้นลงเมื่อครั้งที่พระเจ้าติโลกราชยกทัพล้านนามายึดครองน่าน ทำให้เกลือไม่ได้ถูกส่งลงมายังสุโขทัยเหลือแต่เดิม อยุธยาก็ได้ขาดแคลนเกลือตามกันไป แล้วด้วยเหตุการณ์ต่อเนื่องหลายอย่างเป็นเหตุให้เกิดสงครามอยุธยาล้านนาขึ้นมาในรัชสมัยของพระเจ้าบรมไตรโลกนาถ กินเวลาไปกว่า 24 ปี ซึ่งแน่นอนว่าเส้นทางเกลือถูกตัดดขาดอยุธยาก็เข้าสู่ภาวะขาดแคลนเกลืออย่างหนักด้วย
อ้าว ในเมื่อโคราชก็ผลิตเกลือได้ ทำไมไม่ซื้อเกลือจากโคราชล่ะ คำตอบก็คือกรรมวิธีการทำเกลือของโคราชกับน่านต่างกันอย่างสิ้นเชิง ในขณะที่เกลือน่านเป็นการตักเอาน้ำเกลือในบ่อใต้ชั้นหินเกลือในภูเขามาต้ม เกลือโคราชกลับเป็นการนำเอาดินเค็มมาละลายน้ำแล้วจึงไปต้มอีกทีหนึ่ง ซึ่งช้าและปริมาณอัตราการผิตน้อยกว่ามาก อีกทั้งยังมีอาณาจักรเขมรเป็นลูกค้าอยู่แล้ว ทำให้การเหลือเกลือสินเธาว์มาขายให้อยุธยาเป็นอะไรที่แทบจะไม่มีให้ ทำให้อยุธยาต้องหันไปพึ่งพาเกลือสมุทรนี่เอง
ไม่ปรากฎแน่ชัดมานักว่าอยุธยาไปใช้วิธีไหนถึงได้วิธีการทำเกลือมาจากชาวจีน ซึ่งวิธีการทำเกลือสมุทรจากเมืองจีนนี้ก็ถูกนำมาทดลองทำนาเกลือเป็นครั้งแรกที่เมืองเพชรบุรี ซึ่งก็ประสบความสำเร็จ และไม่จำเป็นต้องง้อเกลือเมืองน่านอีกต่อไป ซึ่งเกลือสมุทรก็ทวีความนิยมเรื่อยมาจนถึงในปัจจุบันนี้ เกือเป็นนาเกลือมากมายในหลากหลายจังหวัดอันเป็นผลผลิตจากชาวอยุธยาที่ไปหาสูตรจนสามารถทำนาเกลือได้อย่างแพร่หลายนี่เอง…
#จานโปรด#เกลือ#เครื่องปรุง#เกลือสมุทร#เกลือสินเธาว์#BBL#BangkokBank#ธนาคารกรุงเทพ
