ทุกคนชอบกินอะไรมากที่สุดในสำรับแต้เหลี้ยว (ขนมจันอับ) กัน? บางคนอาจจะชอบฟักเชื่อม (ตังกวยแฉะ) บางคนอาจจะชอบถั่วตัด (เต้าปัง) แต่ส่วนตัวแล้ว เราชอบถั่วลิสงเคลือบน้ำตาลที่เรียกว่า “ซกซา” มากที่สุด ว่าแล้วก็ชวนสงสัย เจ้าถั่วลิสงเคลือบน้ำตาลนี้มันมีความเป็นมายังไงนะ
ซกซา เป็นหนึ่งในขนมหวานในสำรับแต้เหลี้ยว หรือที่คนไทยรู้จักกันในนามของจันอับ โดยมีลักษณะทั่วไปเป็นถั่วลิสงที่เคลือบน้ำตาล มีทั้งสีขาว และสีแดง(ออกชมพู ๆ) ซึ่งเจ้าขนมแต้เหลี้ยวหรือจันอับนี้เป็นอีกหนึ่งขนมจากเมืองจีนที่เข้ามามีอิทธิพลต่อวัฒนธรรมการกินของคนไทยมาตั้งแต่สมัยอยุธยาเลยทีเดียว
ในประเทศจีนซกซาเป็นอีกหนึ่งขนมที่มีต้นกำเนิดมาในกลุ่มชาวแต้จิ๋ว สันนิษฐานว่าน่าจะมีต้นกำเนิดอยู่ในซัวเถา ที่ซึ่งมีเมืองเล็ก ๆ เมืองหนึ่งเป็นเมืองที่มีชื่อเสียงด้านขนมซกซามาก และมีประวัติเล่าต่อ ๆ กันมาว่าเป็นสิ่งที่ถูกคิดค้นโดยชาวเมืองนาม เตี๋ยแกฮ่อ (赵嘉合 – ถอดเสียงแต้จิ๋วผิดต้องขออภัย) ในรัชสมัยของจักรพรรดิถงจื่อแห่งราชวงศ์ชิง ซึ่งในเมืองเสี้ยงเซีย (仙城镇) นี้มีการปลูกถั่วลิสง และเตี๋ยแกฮ่อก็ได้นำเอาถั่วนั้นมาคลุกกับน้ำตาลที่ละลายด้วยความร้อน ทำให้น้ำตาลนั้นเคลือบถั่วลิสงเสมือนว่าเป็นเกราะ เวลาขบเข้าไปน้ำตาลก็จะแตกออกรสชาติหวานได้ใจ กินคู่กับชาเข้ากัน
ในปัจจุบันนี้เห็นว่าซกซาสูตรของเตี๋ยแกฮ่อนั้นยังคงมีการสืบทอดโดยทายาทของเขาและยังคงทำขายอยู่มาจนถึงปัจจุบันด้วย โดยถั่วลิสงทุกชิ้นนั้นจะได้รับการคัดสรรมาอย่างดีให้มีขนาดที่ไล่เลี่ยกัน ไม่เล็กเกินไปไม่ใหญ่เกิดไป และทำการเคลือบน้ำตาลอย่างพิถีพิถันด้วย
