“ถาดเจริญ” ถาดแห่งความสิริมงคล สมบัติจากยุครัชกาลที่ 5

ย้อนเวลากลับไปสู่ยุคทองของกรุงสยาม ในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่อารยธรรมตะวันตกหลั่งไหลเข้ามาอย่างไม่ขาดสาย ✈️🌍

.

ความก้าวหน้าทางอุตสาหกรรม ศิลปะ 🎨 และวัฒนธรรมต่างเติบโตเคียงคู่ไปกับการพัฒนาบ้านเมือง หนึ่งในเครื่องใช้ที่สะท้อนความรุ่งเรืองและรสนิยมแบบวิคตอเรียนได้เป็นอย่างดี ก็คือ “ถาดเจริญ” 🍽️ ถาดกระเบื้องชั้นเลิศที่เป็นทั้งของขวัญแทนคำอวยพรและของสะสมทรงคุณค่า

.

🌍 ถาดเจริญ ของขวัญจากยุโรป สู่ราชสำนักสยาม

ในปี พ.ศ. 2440 ขณะที่พระองค์เสด็จประพาสยุโรปเป็นครั้งแรก ได้ทรงเสด็จไปยังเมืองฮัมบูร์ก ประเทศเยอรมนี 🇩🇪 และทรงพบเห็นข้าวของเครื่องใช้จากยุโรปมากมาย พระองค์ทรงสั่งซื้อสินค้าล้ำสมัยหลายอย่าง ไม่ว่าจะเป็น โทรศัพท์ 📞 เครื่องเล่นกระบอกเสียง และสิ่งที่โดดเด่นสะดุดตาเป็นพิเศษก็คือ ถาดกระเบื้องเขียนลายดอกไม้ 🌸 ซึ่งเป็นที่นิยมอย่างมากในยุโรปสมัยนั้น

.

เมื่อเสด็จกลับถึงสยาม พระองค์โปรดเกล้าฯ ให้สั่งทำ “ถาดเจริญ” ✨ จากเยอรมนี โดยมีหลากหลายลวดลาย เช่น

▪️ พระบรมฉายาลักษณ์ของรัชกาลที่ 5 คู่องค์พระนางเจ้าเสาวภาผ่องศรี

▪️ ลายธงช้างเผือก ธงประจำชาติไทยในสมัยนั้น

▪️ ลายดอกไม้แสนวิจิตร ซึ่งเป็นลายที่ได้รับความนิยมมากที่สุด

ยิ่งไปกว่านั้น ถาดเจริญบางชุดยังถูกผลิตออกมาเป็น “3 ใบเถา” 🌿 คือ ถาดใบใหญ่ กลาง และเล็ก เรียงกันเป็นชุดสวยงาม

.

🌹 ลายกุหลาบ และสัญลักษณ์แห่งความรุ่งเรือง

หากใครเคยเห็น ถาดเจริญแบบดั้งเดิม ก็คงคุ้นเคยกับลวดลาย ดอกกุหลาบแสนหวาน พร้อมคำว่า “เจริญ” ที่เด่นชัดอยู่ตรงกลาง ซึ่งเป็นคำมงคลแทนคำอวยพรให้ชีวิตรุ่งเรือง มีโชคดีและความสุข

.

แต่ความพิเศษของถาดนี้ไม่ได้จบแค่ลวดลาย หากพลิกกลับไปดูด้านหลังถาด จะพบกับ สัญลักษณ์นกกระยางสีแดง (หรือบางครั้งเรียกว่าเหยี่ยว) 🦅 ซึ่งเป็นตราประทับของประเทศเยอรมนี และอักษรภาษาอังกฤษ “BMF” ซึ่งย่อมาจาก Bayerische Metallwarenfabrik Nuernberg 🏭 โรงงานผลิตเครื่องใช้โลหะและกระเบื้องชื่อดังของเยอรมนีที่ก่อตั้งขึ้นใน พ.ศ. 2445

.

🏛️ ถาดเจริญ แอมเอโมกุล ของขวัญล้ำค่าแห่งราชสำนัก

นอกจากถาดเจริญทั่วไปแล้ว ยังมีถาดอีกประเภทที่หายากยิ่งขึ้นไปอีก นั่นคือ ถาดเจริญที่มีข้อความ “เจริญ แอมเอโมกุล” ซึ่งเป็นชื่อของ M.A. MOGUL ห้างค้าขายที่เข้ามาติดต่อธุรกิจในสยามสมัยรัชกาลที่ 5

ถาดรุ่นนี้ไม่ได้ผลิตออกมาจำหน่ายทั่วไป แต่เป็นของขวัญพิเศษสำหรับข้าราชบริพาร คหบดี และบุคคลสำคัญของราชสำนัก เพื่อเป็นเครื่องหมายของโชคดี ความมั่งคั่ง และความเจริญรุ่งเรือง นอกจากนี้ ถาดเจริญยังถูกใช้เป็นของกำนัลทางการทูต เพื่อเชื่อมความสัมพันธ์กับนานาประเทศอีกด้วย

.

💎 ถาดเจริญ ของสะสมล้ำค่าที่เต็มไปด้วยเรื่องราว

ทุกวันนี้ ถาดเจริญกลายเป็นของเก่าหายากที่นักสะสมของโบราณต่างตามหา ไม่เพียงเพราะความงดงามของลวดลาย แต่ยังเป็นเพราะเรื่องราวทางประวัติศาสตร์ ที่ซ่อนอยู่ในแต่ละใบ ถาดเหล่านี้เป็นพยานแห่งยุคสมัย เป็นสิ่งที่เชื่อมโยง ความรุ่งเรืองของกรุงสยามกับโลกตะวันตก ได้อย่างงดงาม