ที่จันทบุรี นับว่าเป็นอีกหนึ่งจังหวัดที่มีกลิ่นอายความเป็นเมืองเก่า และมีการผสมผสานระหว่างวัฒนธรรมที่สูงไม่แพ้ที่ใด การท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมในจันทบุรีก็นับว่าเป็นอีกหนึ่งจุดขายหลัก ซึ่งวัฒนธรรมก็มีอยู่หลายอย่าง วัฒนธรรมการกินก็เช่นเดียวกัน คนจันทบุรีมีของกินหลากหลาย หนึ่งในนั้นก็คือก๋วยเตี๋ยวนามว่า “ก๋วยเตี๋ยวเลียง”
ชื่อก๋วยเตี๋ยวเลียง โดยส่วนตัวแล้วเราได้ยินและรู้จักครั้งแรกคือที่พิพิธภัณฑ์ของอาจารย์จักรพันธุ์ โปษยกฤตซึ่งมีก๋วยเตี๋ยวเลียงขายโดยระบุว่าเป็นสูตรโบราณของเมืองจันทร์ ซึ่งครั้งแรกที่เราได้ยินชื่อ เรานึกถึง “แกงเลียง” แต่ในขณะเดียวกันจากการสืบค้น พบว่าที่มาของคำว่าเลียงนี้ มันมีบันทึกเอาไว้หลายข้อสันนิษฐานเหลือเกินว่าคำว่า “เลียง” นี้หมายถึงอะไรกันแน่
.
จะขอเริ่มต้นด้วยข้อสันนิษฐานที่โดยส่วนตัวแล้วเราปักใจเชื่อก่อน นั่นก็คือ เลียงที่หมายถึงเลียงเดียวกันกับในแกงเลียง ซึ่งเลียงนี้ กฤช เหลือละมัยได้กล่าวถึงในบทความ “รู้จัก “ก๋วยเตี๋ยวเลียง” อาหารเอกลักษณ์ของชาวภาคตะวันออก เมนูนี้คืออะไร?” เอาไว้ว่าได้ไปสอบถามอาจารย์นิธิวุฒิ ศรีบุญชัยชูสกุล และได้ข้อมูลมาว่าเลียงในคำแต้จิ๋ว แปลว่าเย็น (คือคำเดียวกับเลี้ยงใน “โอเลี้ยง”) ตลอดจนเล่าในเชิงลึกว่าแกงซดน้ำของจีนถึงแม้จะต้มร้อน ๆ แต่พวกผักสมุนไพรที่ใส่ไว้ล้วนแต่เป็นของที่มีฤทธิ์เย็นทั้งสิ้น เป็นต้น
.
ในน้ำซุปของก๋วยเตี๋ยวเลียงนั้น นอกเหนือจากเครื่องผักสมุนไพรทั่วไปที่ใช้ต้มน้ำซุปก๋วยเตี๋ยวแล้ว ยังพบการใส่สมุนไพรอื่น ๆ ที่สร้างเอกลักษณ์ให้เป็นก๋วยเตี๋ยวเฉพาะถิ่นขึ้นมาอย่าง “เร่ว” เข้ามาด้วย นอกจากนี้ยังมีการเติมสิ่งอื่น ๆ อย่างข่า กะปิ หรือแม้แต่สับปะรด ก็มี ซึ่งการทำน้ำซุปก็นำมาสู่การนิยามคำว่าเลียงในอีกข้อสันนิษฐานหนึ่ง ซึ่งให้คำว่าเลียง หมายถึง “อาหารอะไรก็ตามที่ต้องโขลกกับครก” ซึ่งก๋วยเตี๋ยวเลียง ก็คือก๋วยเตี๋ยว ที่มีการโขลกสมุนไพรกับครกเพื่อนำไปต้มน้ำซุป
.
ข้อสันนิษฐานเรื่อง เลียง ในก๋วยเตี๋ยวเลียง ไม่ได้จบแค่ข้อสันนิษฐานของกฤช เหลือละมัย หรือการจำกัดความว่าหมายถึงอาหารที่โคลกกับครก หากแต่ยังมีเรื่องของการให้ที่มาของคำว่า “เลียง” ว่าแผลงมาจาก “เรียง” คือการเรียงหมูในชามก๋วยเตี๋ยว
.
นอกเหนือจากการเรียงเนื้อในชามก๋วยเตี๋ยว ก็ยังมีอีกข้อสันนิษฐานหนึ่งที่เล่ากันต่อมาว่า “เลียง” ในที่นี้มาจาก “เลียงผา” ซึ่งในอดีตมีการนำมาบริโภค ก่อนที่ต่อมาจะเปลี่ยนมาใช้เนื้อวัวหรือเนื้อหมูแทน ก็มีเหมือนกัน
.
สุดท้ายนี้ ไม่ว่าที่มาของ “เลียง” ในก๋วยเตี๋ยวเลียงจะมาจากไหน สุดท้ายแล้วมันก็กลายมาเป็นอาหารกินดีกินอร่อยในปัจจุบันไม่ได้เป็นอะไรที่ต้องเคร่งเครียดในฐานะของผู้บริโภคขนาดนั้น ท่านผู้อ่านจะเชื่อในทฤษฎีไหนหรือมีทฤษฎีอื่นใดที่เคยได้ยินมาก็ลองมาเล่าสู่กันอ่านได้น้าาาาา~~
.
#จานโปรด#ก๋วยเตี๋ยวเลียง#จันทบุรี#BBL#BangkokBank#ธนาคารกรุงเทพ
