ชื่อของ “พระไพรีพินาศ” เป็นชื่อที่ใครนับถือพระหรือบูชาวัตถุมงคลอาจจะคุ้นหูกันมาบ้างจากพระกริ่งไพรีพินาศ ซึ่งมีความเชื่อว่าถ้าบูชาจะมีฤทธานุภาพดลบันดาลให้อริศัตรูพ่ายแพ้ย่อยยับไป ชื่อและเรื่องพุทธคุณดังกล่าวนั้น แน่นอนว่าไม่ใช่สิ่งที่จู่ ๆ ก็เกิดขึ้นมา แต่มีความเชื่อมโยงกับเรื่องราวของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว กับ “ชาติเวร” ของพระองค์ด้วย
.
พระไพรีพินาศนี้ ในสาส์นสมเด็จ สมเด็จฯ กรมพระยานริศรานุวัดติวงศ์ ได้ฟังมาจากกรมหมื่นพงศาซึ่งฟังสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาปวเรศวริยาลงกรณ์ตรัสมาอีกต่อหนึ่ง ว่าเป็นพระพุทธรูปที่มีผู้นำมาถวายรัชกาลที่ 4 เมื่อครั้งยังเป็นวชิรญาณภิกขุ ซึ่งได้รับถวายมาเมื่อครั้งที่ศัตรูผู้เป็น “ชาติเวร” ของพระองค์ถูกสำเร็จโทษพอดี จึงโปรดตั้งพระนามให้พระพุทธรูปดังกล่าวว่าพระไพรีพินาศ
.
“ชาติเวร” ของล้นเกล้ารัชกาลที่ 4 นี้ หมายความถึง “หม่อมไกรสร” หรือกรมหลวงรักษรณเรศร ซึ่งหลักฐานการเรียกหม่อมไกรสรว่าเป็นชาติเวรของล้นเกล้ารัชกาลที่ 4 ที่สำคัญก็เช่นในประกาศเรื่อง “คำพิพากษาแลพระราชกระแสตัดสินเรื่องโทษอ้ายกลับพระยาไชยา”
.
ล้นเกล้ารัชกาลที่ 4 ทรงมีความขุ่นเคืองหม่อมไกรสรมาอย่างยาวนานซึ่งเคยกลั่นแกล้งรังแกพระองค์เมื่อครั้งยังเป็นภิกษุบ่อยครั้ง ครั้งเมื่อหม่อมไกรสรถูกสำเร็จโทษด้วยท่อนจันทน์ในหลาย ๆ ข้อหา ก็ทำให้พระองค์ทรงพ้นทุกข์จากการกลั่นแกล้งรังแก เมื่อประกอบกับช่วงเวลาที่ทรงได้พระพุทธรูปดังกล่าวมาก็เกิดความเชื่อมโยงว่าอาจเป็นผลมาจากพระพุทธรูปองค์นี้นั่นเอง
.
ในตำนานวัดบวรนิเวศ พระนิพนธ์ในสมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส ได้กล่าวถึงลักษณะของพระไพรีพินาศเอาไว้ว่าเป็นพระพุทธรูปศิลาขนาดย่อม เป็นพระพุทธรูปแบบพระธยานิพุทธเจ้าปางประทานพรสมัยศรีวิชัย คือเป็นพุทธศิลป์อย่างชวา นั่งขัดสมาธิเพชรวางพระหัตถ์ขวาหงายบนพระชานุ
.
นอกจากพระไพรีพินาศที่เป็นพระพุทธรูปแล้ว ยังปรากฏชุดความเชื่อไพรีพินาศนี้อยู่ในพระสถูปเจดีย์ศิลาขนาดเล็กที่ประดิษฐานในคูหาของพระเจดีย์องค์ใหญ่ ซึ่งเมื่อครั้งบูรณะวัดบวรนิเวศในปี 2507 ได้มีการค้นพบกระดาษขาวที่มีตราแดง 2 ดวง ในระหว่างซ่อมแซมพระเจดีย์ มีอักษรระบุว่า “พระสถูปเจดีย์ศิลาบัลลังก์องค์นี้จงมีนามพระไพรีพินาศเจดีย์เทอญ” และอีกหน้าหนึ่งเขียนว่า “เพราะตั้งแต่ได้ทำมาคนไพรีก็วุ่นวายยับเยินไปโดยลำดับ”
.
เรื่องราวของ “พระไพรีพินาศ” ได้สะท้อนให้เห็นถึงทั้งความเชื่อ ตลอดจนร่องรอยทางประวัติศาสตร์ที่ซ่อนอยู่ในวัดบวรนิเวศ ซึ่งในปัจจุบันนี้ก็ได้กลายมาเป็นสถานที่แห่งความเชื่อและดึงดูดให้นักท่องเที่ยวและผู้ศรัทธาได้แวะมาสักการะเพื่อขจัดอุปสรรคตลอดจนผู้ที่ปองร้ายให้หายไป และพบเจอแต่ความสำเร็จนั่นเอง
.
เรียบเรียงโดยเพจสุดโปรด by Bangkok Bank
