กุนเชียง กุนนี้ไม่ได้หมายถึงหมู

พูดถึงกุนเชียง ไส้กรอกเมืองจีนที่เรามักจะเห็นได้บ่อยในสำรับอาหารอิทธิพลจีนนี้ แน่นอนว่าจากชื่อ หลาย ๆ คนก็อาจจะคิดไปว่ากุนในที่นี้หมายถึง “กุน” ที่แปลว่า “หมู” แถมเวลาที่ไปร้านอาหารฮาลาลก็มีกุนเชียงไก่ที่เรียกชื่อว่า “ไก่เชียง” ก็มี แต่รู้ไหมว่าในความเป็นจริงแล้ว คำว่ากุนนี้ไม่ได้เกี่ยวข้องกับหมูเลยสักนิด อ้าว แล้วมันคืออะไรล่ะ?

.

คำว่า “กุนเชียง” ที่เราใช้กันทุกวันนี้ มีรากศัพท์มาจาก 灌腸 (แต้จิ๋ว – ก๊วงเชี้ยง) โดยคำว่า “กุน” (灌) หมายถึง การกรอก หรือการบรรจุ ส่วน “เชียง” (腸) หมายถึง ไส้ “กุนเชียง” จึงมีความหมายตรงตัวว่า “ไส้ที่ถูกกรอก” หรือ “ไส้กรอก” นั่นเอง

.

แล้วด้วยความที่ไม่ได้มีส่วนไหนของชื่อที่หมายถึงหมู กุนเชียงจึงไม่ได้ทำจากเนื้อหมูเสมอไป (แม้ว่าต้นฉบับดั้งเดิมจะนิยมใช้หมูเป็นหลัก) แต่กุนเชียงที่ทำจากเนื้อสัตว์อื่น ๆ อย่างไก่ก็มีเช่นกัน ซึ่งจะเรียกว่ากุนเชียงก็คงไม่ผิด แต่คนจำนวนไม่น้อยก็เลือกที่จะเลี่ยงแล้วไปใช้ชื่อไก่เชียงแทน

.

ในแง่ของประวัติศาสตร์นั้น กุนเชียงนับว่าเป็นอีกหนึ่งรูปแบบการถนอมอาหาร ซึ่งระบุกันว่าเก่าแก่ถึงช่วงรอยต่อระหว่างสมัยวุยก๊กและจิ้นก๊ก โดยระบุว่าเป็นวิธีการทำให้ปราศจากแป้งเพื่อให้สามารถเก็บเอาไว้ได้นาน ๆ โดยมีบันทึกอย่างเป็นทางการเกี่ยวกับการทำไส้กรอกของจีนใน Qimin Yaoshu ซึ่งเป็นสารานุกรมเกษตรกรรมที่เก่าแก่ที่สุดของจีน อย่างไรก็ดี นอกจากหลักฐานทางประวัติศาสตร์นี้แล้ว ก็ยังมีเรื่องเล่าเชิงตำนานอีกกระแสหนึ่งที่เล่าว่ากุนเชียงถูกประดิษฐ์ขึ้นในช่วงปลายศตวรรษที่ 19 เช่นกัน

.

ในปัจจุบันนี้ กุนเชียงได้กลายเป็นอีกหนึ่งภูมิปัญญาและวัตถุดิบอาหารของจีนที่เดินทางไปพร้อม ๆ กับชาวจีนโพ้นทะเล ออกไปสู่พื้นที่ต่าง ๆ หนึ่งในนั้นก็คือประเทศไทย ซึ่งมีกุนเชียงปรากฏให้เห็นอยู่มากเช่นกัน

.