อุทยานแห่งชาติไม้กลายเป็นหิน อีกหนึ่งสถิติโลกที่ตั้งอยู่ในประเทศไทย

ถ้าหากพูดถึงฟอสซิล ในแบบเรียนวิทยาศาสตร์สมัยเด็กก็นับว่าเป็นอะไรที่ค่อนข้างหลากหลาย ในทางธรณีวทยาและบรรพชีวินไทยเองก็มีการค้นพบมากมายทั้งฟอสซิลแบบที่เป็นไดโนเสาร์ก็มี สัตว์ทะเลก็มี และแน่นอนว่าไม้ธรรมชาติเองก็มีเช่นกัน อย่างเช่นในกรณีของสิ่งที่เรียกว่า “ไม้กลายเป็นหิน” เป็นต้น ซึ่งไม้กลายเป็นหินก็เป็นอะไรที่พบเห็นได้ง่ายในประเทศไทย ซึ่งก็มีอยู่ที่หนึ่งที่โด่งดังเรื่องไม้กลายเป็นหินมาก ๆ ซึ่งก็คือที่ “อุทยานห่งชาติดอยสอยมาลัย-ไม้กลายเป็นหิน” ในจังหวัดตากนี่เอง

ไม้กลายเป็นหินเป็นปรากฏการณ์ทางธรรมชาติที่ไม้ถูกฝังกลบอยู่ในดินแล้วมีสภาพขาดออกซิเจนทำให้ไม่เน่าเปื่อย และในดินนั้นมีสารละลายซิลิก้ามากพอที่จะทำให้เกิดการตกตะกอนและสะสมตัวไปแทนที่โมเลกุลของเนื้อไม้ก่อนที่จะแข็งตัวเป็นหินซิลิกาไป ซึ่งปรากฎการณ์นี้ในอุทยานแห่งชาติดอยสอยมาลัย พบเห็นได้มาก และไม่ได้มีแค่ท่อนเดียวแต่มีเป็นหลายสิบท่อนเลยทีเดียว ทำให้ในพื้นที่บริเวณนี้ได้รับการตั้งขึ้นเป็นวนอุทยานไม้กลายเป้นหินหลังจากที่ค้นพบครั้งแรกเมื่อปี 2546 และถูกยกให้เป็นอุทยานแห่งชาติในภายหลัง

ด้วยความที่มีไม้กลายเป็นหินจำนวนมาก ทำให้มีหลุมขุดค้นที่น่าสนใจเต็มไปหมด ไม้ส่วนใหญ่ที่พบพบทั้งไม้มะค่าโมงและไม้ทองบึ้ง ซึ่งไม้ทองบึ้งนี้เป็นไม้ที่ไม่หลงเหลืออยู่ในตอนเหนือของประเทศอีกแล้ว แต่ยังคงหลงเหลือให้เห็นอยู่ในแถบคาบสมุทรมลายู ซึ่งเจ้าของสถิติโลกนี้เป็นไม้ทองบึ้งที่กลายเป็นหิน ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 1.8 เมตร และมีความยาวเฉลี่ยถึง 72.2 เมตรด้วยกัน (ข้อมูลบางแหล่งว่ายาว 69.70)

อุทยานแห่งชาติไม้กลายเป็นหินนับว่าเป้นอีกหนึ่งอุทยานธรณีที่สำคัญ ไม่ได้เป็นเพียงแค่สถานที่ท่องเที่ยว แห่งแต่ยังเป็นหลังฐานฟอสซิลที่บอกเล่าถึงการเติบโตของไม้ชนิดนี้ในตอนเหนือของไทยเมื่ออดีตนานมาอีกด้วย