เมื่อถึงวันออกพรรษา
ชาวใต้หลายพื้นที่จะได้ยินเสียงกลองดังไกลมาแต่เช้าตรู่ และสิ่งที่ตามมาคือภาพอันตระการตาของ “เรือพระ” ที่ค่อย ๆ เคลื่อนขบวนไปด้วยความสง่างามและเต็มเปี่ยมด้วยศรัทธา
.
แต่รู้หรือไม่ว่า “เรือพระ” ไม่ได้มีแค่แบบล่องน้ำอย่างเดียว
เพราะมีทั้งแบบที่ใช้ลอยน้ำ และแบบที่ใช้ ลากบนบกเลยทีเดียว
.
“เรือพระน้ำ” มักเป็นเรือสำปั้นหรือเรือลากจูง ที่ตกแต่งแปลงโฉมใหม่อย่างวิจิตรบรรจง โดยบางลำใช้เรือหลายลำผูกขนานกัน แต่ปัจจุบันนิยมใช้เพียงลำเดียวเพื่อความคล่องตัว
.
เรือจะมีการวางบุษบก (หรือ “นมพระ”) ไว้ประมาณกลางลำ เพื่ออัญเชิญพระพุทธรูปปางคันธารราษฎร์ประดิษฐาน ซึ่งเป็น “พระลาก” ประจำวัด ![]()
ใช้ในพิธีแห่พระพร้อมบทสวดและการบูชาด้วยความศรัทธา
.
หัวเรือจะประดับด้วย กลองโพนคู่ โหม่ง ฉิ่ง ฉาบ สร้างจังหวะครึกครื้น
ส่วนท้ายเรือก็เปิดโอกาสให้เด็ก ๆ และผู้ดูแลได้ร่วมขบวนด้วยรอยยิ้ม
.
หากไม่มีน้ำ ไม่ใช่ปัญหา เพราะ “เรือพระบก” ก็สามารถร่วมขบวนบุญได้ไม่แพ้กัน
ในอดีตนิยมทำโครงเรือจากไม้ไผ่ เสื่อกระจูด หรือวัสดุเบา ๆ แล้วตกแต่งหัวเรือและท้ายเรือให้คล้ายเรือจริงมากที่สุด พร้อมใส่ล้อเลื่อนเพื่อให้ลากง่าย
.
ที่ขาดไม่ได้คือ พญานาคหัวเรือ 5 หรือ 7 เศียร สะท้อนแสงวิบวับด้วยกระดาษเงิน กระดาษทอง หรือสีสะท้อนแสง เพิ่มความอลังการและพลังศักดิ์สิทธิ์
.
องค์ประกอบที่สำคัญที่สุดของเรือพระ คือ “บุษบก” ซึ่งมักมีทรงจัตุรมุขหรือจัตุรมุขซ้อน ตกแต่งด้วยหางหงส์ ช่อฟ้า ใบระกา
และองค์ประกอบไทยแท้อื่นๆ ไม่ว่าจะเป็นเสาแทงหยวก ลายแกะกระดาษสี หรือยอดบุษบกที่ประดับลูกแก้ว เมื่อกระทบแสงแดดยามสายก็เปล่งประกายระยิบระยับ และที่ปลายยอดยังโยง ธงราวผ้าสีสด พาดระโยงระยางไปทั่วทั้งลำเรือ เพิ่มความงามพร้อมช่วยทรงตัวบุษบกให้อยู่ในจุดที่มั่นคง
.
พระพุทธรูปที่ประดิษฐานบนเรือเรียกว่า “พระลาก” มักเป็น ปางคันธารราษฎร์ (ปางขอฝน) เพื่อขอให้ฝนฟ้าตกต้องตามฤดูกาล เพราะคนใต้เชื่อว่าการลากพระไม่เพียงได้บุญ แต่ยัง นำพาความอุดมสมบูรณ์มาสู่บ้านเมืองและสิ่งที่ขาดไม่ได้อีกอย่าง คือ “ต้ม” หรือของบูชาที่ชาวบ้านนำไปแขวนที่เรือพระทุกลำ เพื่อความเป็นสิริมงคลและสะท้อนความศรัทธาในพระพุทธศาสนา
.
“เรือพระ” คือการผสานระหว่าง งานช่างไทย ศิลปวัฒนธรรม และพลังศรัทธาเข้าด้วยกันอย่างงดงาม เป็นทั้งประเพณี เป็นศิลป์ และเป็นพลังใจ ที่แสดงถึงความสามัคคีของชุมชนในช่วงวันออกพรรษาได้อย่างสมบูรณ์แบบ ![]()





