ซึ้งนึ่งขนม ![]()
![]()
เป็นภาชนะสำหรับนึ่งอาหารแบบไทยโบราณที่สืบทอดมาหลายชั่วอายุคน เป็นอุปกรณ์ครัวไทยที่นิยมใช้สำหรับการนึ่งอาหารและขนม โดยเฉพาะขนมไทยที่ต้องการความร้อนจากไอน้ำ เพื่อให้ได้เนื้อสัมผัสที่นุ่มและสุกอย่างทั่วถึง ![]()
.
ซึ้งนึ่งขนม สมัยก่อนมักทำจากไม้ไผ่สานขึ้นรูปเป็นทรงกระบอกหรือทรงสูง
มีลักษณะพิเศษ คือ การสานด้วยตอกไม้ไผ่แบบห่าง ๆ ให้ไอน้ำสามารถผ่านได้ดี มักทำเป็นชั้น ๆ สามารถซ้อนกันได้หลายชั้น ทำให้สามารถนึ่งขนม หรืออาหารได้หลายอย่างพร้อมกัน
.
โดยเฉพาะขนมไทยโบราณที่ต้องใช้การนึ่ง เช่น ข้าวเหนียว
ขนมสาลี่ ขนมชั้น ขนมถ้วย
ขนมตาล ซึ่งต้องการความนุ่มฟูและสุกสม่ำเสมอจากไอน้ำร้อน วิธีใช้งานก็ง่าย เพียงใส่น้ำลงในหม้อชั้นล่างสุดแล้วตั้งไฟจนเดือด
จากนั้นนำขนมที่เตรียมไว้ใส่ลงในชั้นซึ้งที่มีรู และปิดฝาให้แน่น เพื่อให้ไอน้ำร้อนแทรกซึมทั่วถึงและทำให้ขนมสุก โดยไม่ต้องพลิก หรือผัดขนม
.
ความชาญฉลาดของภูมิปัญญาไทยในการออกแบบซึ้งนึ่งขนม อยู่ที่การคำนึงถึงการใช้งานอย่างครบถ้วน ตั้งแต่การเลือกใช้วัสดุที่แข็งแรงทนความร้อน ช่วยให้ไอน้ำกระจายทั่วถึง การทำฝาปิดที่พอดี เพื่อเก็บไอน้ำ
และการออกแบบให้ซ้อนชั้นได้อย่างมั่นคง นอกจากนี้ยังมีน้ำหนักเบา พกพาสะดวก และระบายความร้อนได้ดี ![]()
.
ปัจจุบันมีหม้อนึ่งสแตนเลส หรือเครื่องนึ่งไฟฟ้าที่ทันสมัย
ถูกนำมาประยุกต์เป็นซึ้งนึ่งขนม ที่ได้รับความนิยมในการทำขนมไทยโบราณ เพราะช่วยทำให้ได้เนื้อสัมผัสและรับรสชาติที่เป็นเอกลักษณ์เหมือนดั้งเดิม เป็นงการสะท้อนวิถีชีวิตและภูมิปัญญาการทำอาหารของคนไทยได้อย่างงดงาม

