“มองยอดเขาวัง ยอดเขาสูงคอตั้ง จนเสียดฟ้า…” เนื้อเพลงจากเพลงลูกทุ่งอมตะอย่าง “สาวเพชรบุรี” ได้กล่าวถึงหนึ่งในแลนด์มาร์กสำคัญของเพชรบุรีอย่าง “เขาวัง” หรือชื่ออย่างเป็นทางการคือ “พระนครคีรี” พระราชวังบนยอดเขาที่เปรียบเสมือนกับเพชรเม็ดงามแห่งพริบพรี
เมื่อครั้งพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวยังคงครองเพศบรรพชิตเป็นวชิรญาณภิกขุ เคยได้ทรงมาประทับ ณ วัดแห่งหนึ่งที่ไหล่เขาสมณะ ซึ่งเป็นหมู่ภูเขาที่ตั้งอยู่กลางเมืองเพชรบุรี และครั้นเมื่อเสด็จเถลิงถวัลยราชสมบัติ ก็ทรงได้โปรดฯให้ เจ้าพระยาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) เป็นแม่กองงานในการก่อสร้างให้เขาสมณะนั้นกลายมาป็นเขามไหศวรรย์ และก่อสร้างพระราชวังขึ้นบนยอดเขานั้นเพื่อใช้เป็นพระราชวังฤดูร้อนเพื่อประทับยามเสด็จแปรพระราชฐานมายังเพชรบุรี
กลุ่มอาคารต่าง ๆ บนเขาวังเป็นการผสมผสานกันของสถาปัตยกรรมทั้งแบบนีโอคลาสสิค และแบบจีน โดยพระนครคีรีจะมียอดเขาอยู่สามยอดด้วยกัน ยอดแรกทางทิศตะวันออกเป็นที่ตั้งของวัดพระแก้วน้อย ยอดเขาที่อยู่ตรงกลางเป็นที่ตั้งของพระธาตุจอมเพชร และยอดเขาทางทิศตะวันตกเป็นที่ตั้งของพระราชวัง โดยในส่วนของพระราชวังบางส่วนได้มีการจัดตั้งเป็นพิพิธภัณฑ์สำหรับจัดแสดงโบราณวัตถุต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับจังหวัดเพชรบุรี
พระนครคีรีนับว่าเป็นที่เชิดหน้าชูตาทั้งของไทยและของชาวเพชรบุรี โดยเคยถูกใช้รับรองแขกบ้านแขกเมืองจากหลากหลายประเทศตั้งแต่สมัยรัชกาลที่ 4 จนถึงสมัยรัชกาลที่ 5 ตลอดจนมีการดำเนินงานบูรณะอยู่ครั้งใหญ่ ๆ 2 ครั้งคือในสมัยรัชกาลที่ 5 และสมัยรัชกาลที่ 9 โดยการบูรณะซ่อมแซมในสมัยรัชกาลที่ 9 นี้เองนำมาสู่การขึ้นทะเบียนให้พระนครคีรีกลายมาเป็นอีกหนึ่งโบราณสถานสำคัญ ตลอดจนให้เป็นแหล่งศึกษาเรียนรู้โดยการตั้งให้เป็นพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนครคีรีด้วย
อ้างอิง:
