งานบวช งานแต่ง สารพัดงานมงคลในสังคมของคนไทย แน่นอนว่าการกินเลี้ยงฉลองก็เป็นสิ่งที่ถูกนำมาใช้ในการเฉลิมฉลองบ่อยครั้ง ซึ่งการเลี้ยงด้วย “โต๊ะจีน” ก็เป็นอีกหนึ่งตัวเลือกยอดนิยม ซึ่งการเสิร์ฟโต๊ะจีนมันก็มีแบบแผน แต่เคยสงสัยไหมว่าทำไมถึงต้องเสิร์ฟข้าวผัดตบท้าย?
.
การกินโต๊ะจีน เป็นอะไรที่มีความหมายและขนบธรรมเนียมแอบแฝงอยู่หลายอย่าง ซึ่งมันก็สะท้อนออกมาผ่านลำดับการเสิร์ฟแต่ละจานในโต๊ะจีนด้วย
.
ในโต๊ะจีน สิ่งแรกที่เราจะได้รับก็คืออาหารเรียกน้ำย่อย พวกนี้มักเป็นอาหารที่เย็น ที่พบบ่อยก็คือไข่เยี่ยวม้า ไปจนถึงขนมจีบ เป็นต้น อาจมีพวกไส้กรอก หรือแฮม นอกจากนี้แล้วยังพบการเสิร์ฟข้าวเกรียบมาก่อนด้วย ซึ่งหลังจากอาหารเรียกน้ำย่อยก็จะเข้าสู่อาหารที่มีความร้อนมากกว่า อย่างพวกฮ่อยจ๊อ ก่อนที่จะเข้าสู่ขั้นของการเสิร์ฟซุปน้ำข้น
.
ซุปที่เสิร์ฟในโต๊ะจีนก็อาจจะมีความหรูหราต่างออกไปตามงบประมาณ ที่นิยมก็มีตั้งแต่กระเพาะปลา ไปจนถึงหูฉลาม จากนั้นจึงตามด้วยจานหลักที่เป็นเนื้อสัตว์อื่น ๆ ที่หลากหลาย ไม่ว่าจะเป็นหมู เป็ด กุ้ง ปลา และตามด้วยซุปร้อน ๆ ซดคล่องคอ
.
ในระบบสัญลักษณ์เกี่ยวกับความมงคลหรือการอวยพรจะถูกใส่เข้ามาในขั้นของอาหารจานหลักประเภทเนื้อหลังซุปน้ำข้น ซึ่งอาจจะมีการเสิร์ฟเป็ดที่หมายถึงความอุดมสมบูรณ์ ความมั่งคั่ง ความร่ำรวย ปลาทั้งตัวที่หมายถึงความสมบูรณ์ครบถ้วนและเพิ่มพูน เป็นต้น
.
ในส่วนของข้าวผัดที่เป็นอาหารตบท้ายหลังจากจานหลักและซุปนั้น เราอาจเรียกได้ว่าเป็นส่วนที่ใส่เข้ามาเพื่อให้แขกได้กินอิ่ม การเสิร์ฟซุปและจานหลักนั้นเป็นการเสิร์ฟอาหารราคาแพงเพื่อให้แขกได้ลิ้มรสที่อร่อยและเป็นมงคลเหล่านั้นก่อน และสามารถกินได้เยอะ ๆ โดยไม่อิ่มเพราะอาหารประเภทแป้งก่อน
.
ไม่เพียงเท่านั้น อาหารตบท้ายอย่างข้าวผัดนี้ก็ยังมีการใส่ระบบสัญลักษณ์เข้ามาสร้างความหมายให้กับจานด้วย โดยอาหารประเภทแป้งตบท้ายนี้ มีพบทั้งการเสิร์ฟทั้งอาหารประเภทเส้น และอาหารประเภทข้าว โดยอาหารประเภทเส้นมีความหมายถึงอายุที่ยืนยาว และข้าวหมายถึงความรุ่งเรืองสมบูรณ์ เป็นอวยพรส่งท้ายก่อนที่จะกินของหวานและจบโต๊ะจีนนั่นเอง
.
สรุปแล้ว สาเหตุของการเสิร์ฟข้าวผัดปิดท้ายในวัฒนธรรมโต๊ะจีน มันก็สะท้อนให้เห็นถึงความหวังดีของเจ้าภาพในอดีตที่ส่งต่อกันมา ซึ่งพยายามที่จะให้แขกได้กินของดี ๆ ก่อนที่จะมาอิ่มเพราะข้าว และในขณะเดียวกันก็ได้มีการทำให้ข้าวมีความหมายในฐานะของการอวยพรส่งท้ายเหล่าแขกเหรื่อผู้มาร่วมงานก่อนที่จะกลับไปด้วยนั่นเอง
