สระแก้ว นับว่าเป็นอีกหนึ่งจังหวัดที่มีสถานที่ท่องเที่ยวที่น่าสนใจแต่คนรู้จักน้อยมากมายหลายแห่ง แน่นอนว่าถ้าพูดถึงสระแก้ว ในแง่ของการท่องเที่ยวธรรมชาติ ผู้คนจะนึกถึงปางสีดา และถ้าพูดถึงในแง่ของประวัติศาสตร์ ศิลปวัฒนธรรม ผู้คนจะนึกถึงสด๊กก็อกธม แต่จริง ๆ แล้วสระแก้วมีอะไรที่น่าสนใจมากกว่านั้น ยกตัวอย่างเช่นที่เขาฉกรรจ์แห่งนี้ที่มีการผสมผสานของที่เที่ยวธรรมชาติ กับที่เที่ยวเชิงวัฒนธรรมได้อย่างน่าสนใจ
เขาฉกรรจ์ เป็นภูเขาที่อยู่ท่ามกลางกลุ่มภูเขาหินปูนดึกดำบรรพ์อายุนับพันปีที่เรียงติดกัน โดยมีตำนานถึงที่มาของชื่อนี้หลายเรื่อง เช่นเรื่องที่ว่าสมเด็จพระนเรศวรมหาราชทรงให้ทหารหนุ่มวัยกำยำ (วัยฉกรรจ์) มาฝึกซ้อมที่นี่เพื่อเตรียมสู้รบกับเขมร ไปจนถึงเรื่องที่ว่ากร่อนมาจากคำว่า “เขาฉอกัณฑ์” จากพิธีตัดไม้ข่มนามที่สมเด็จพระเจ้าตากสินทรงมาทำในปี พ.ศ. 2310 โดยที่เขาฉกรรจ์แห่งนี้ เป็นอีกหนึ่งแหล่งโบราณคดีที่ค้นพบหลักฐานทางโบราณคดีต่าง ๆ มากมายในถ้ำต่าง ๆ ของเขาที่มีมากถึง 72 ถ้ำเลยทีเดียว
ที่เขาฉกรรจ์แห่งนี้เป็นที่ตั้งของวัดถ้ำเขาฉกรรจ์ นี่เองที่ทำให้เราสามารถพบเห็นพระพุทธรูป และสถานที่ประกอบศาสนพิธีมากมายเต็มภูเขา โดยวัดถ้ำเขาฉกรรจ์เป็ยวัดเนื่องในศาสนาพุทธมหายาน มีพระอุโบสถคอนกรีตเสริมเหล็กสร้างขึ้นในปี 2533 อีกทั้งยังมีบันได 300 ขั้นที่พานักท่องเที่ยวและผู้ศรัทธาได้ขึ้นไปแสวงหาความสงบบนเขา พร้อมกับชมทัศนียภาพไกลสุดสายตาได้ด้วย
วัดถ้ำเขาฉกรรจ์ได้รับการยกย่องให้เป็นวัดพัฒนาตัวอย่างในปี พ.ศ. 2541 และในปี พ.ศ. 2550 กลายเป็นศูนย์ปฏิบัติธรรมประจำจังหวัด ทำหน้าที่เป็นสถานที่ประกอบศาสนกิจในวันสำคัญทางพระพุทธศาสนา นอกจากนี้แล้วในบริเวณใกล้เคียงก็ยังรุกขชาติเขาฉกรรจ์ซึ่งจัดตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2523 มีลำคลองพระสะทึงเป็นแหล่งน้ำสำคัญ ทำให้บริเวณนี้เป็นแหล่งท่องเที่ยวที่ผสมผสานระหว่างธรรมชาติ ประวัติศาสตร์ และความเชื่อทางศาสนาได้อย่างลงตัวอีกด้วย




