พัทลุงนับว่าเป็นอีกจังหวัดหนึ่งที่ได้ชูเอาสถานที่สำคัญในจังหวัดมาอยู่บนตราประจำจังหวัด โดยเขาอกทะลุที่ตั้งตระหง่านอยู่นี้เป็นภูเขาสำคัญที่ผูกติดกับความเชื่อและเรื่องเล่าของคนในพื้นที่มาอย่างยาวนาน อีกทั้งยังเป็นแหล่งโบราณสถานสำคัญอีกแห่งหนึ่งของจังหวัดอีกด้วย
เขาอกทะลุมีสถานะไม่ต่างอะไรไปจากหลักเมืองพัทลุง โดยมีความเชื่อของผู้คนในพื้นที่ว่าเขาอกทะลุนั้นเป็นที่สถิตของเจ้าแม่ดุดี ผู้เป็นเจ้าแห่งเขาอกทะลุนี้ นอกจากนี้ยังมีการค้นพบพระพิมพ์มากมายที่สามารถสืบอายุได้ถึงสมัยศรีวิชัยในบริเวณถ้ำบนเขาอกทะลุด้วย ทำให้สันนิษฐานว่าเขาอกทะลุเคยถูกใช้เป็นพื้นที่ทางศาสนามาก่อนในอดีต
สำหรับตำนานของเขาอกทะลุนั้นมีหลากหลายตำนาน หนึ่งในนั้นคือเรื่องราวของการวิวาทระหว่างภรรยาหลวงกับภรรยาน้อย โดยเรื่องมีอยู่ว่ามีครอบครัวหนึ่งสามีเป็นพ่อค้าช้างมีภรรยาสองคน โดยสองภรรยามักจะตบตีกันอยู่สมอ โดยวันหนึ่งในขณะที่ภรรยาหลวงทอผ้า และภรรยาน้อยตำข้าวอยู่ ทั้งคู่ก็มีปากเสียงกัน โดยภรรยาน้อยถูกฟาดด้วยกระสวยทอผ้าจนหัวแทก ส่วนภรรยาหลวงถูกสากตำข้าวกระทุ้งทรวงอกจนทะลุ พอทั้งคู่ตายไปก็กลายสภาพมาเป็นภูเขา โดยภรรยาน้อยกลายเป็นเขาหัวแตก และภรรยาหลวงกลายมาเป็นเขาอกทะลุในที่สุด พอสามีและลูกทราบเรื่องเข้าก็ต่างตรอมใจตายตามกันไปจนเป็นภูเขาลูกต่าง ๆ
นอกเหนือจากตำนานดังกล่าวแล้ว เจดีย์บนเขาอกทะลุเองก็มีเรื่องเล่าเหมือนกัน โดยหลังจากที่ก่อสร้างเจดีย์เสร็จราวปี 2453 ก็ถูกฟ้าผ่าจนต้องสร้างใหม่เสียหลายครั้ง โดยในปัจจุบันนี้เจดีย์ดังกล่าวก็ถูกทิ้งร้างไปจนถึงปัจจุบัน และไม่ทราบว่าแต่เดิมเจดีย์ดังกล่าวนั้นมีรูปร่างหน้าตาอย่างไร
อ้างอิง:
https://www2.m-culture.go.th/th/article_view.php?nid=11019
